رفتن به محتوای اصلی
دادیکا
رَستان
اداره حقوقیمعتبرمشورتی

با توجه به تصویب قانون الحاق یک ماده به قانون مبارزه با مواد مخدر در مهرماه سال جاری و لازم الاجرا شدن آن و نظر به ابهامات موجود در عبارت‌های به کار رفته در متن…نظریه مشورتی شماره ۲۲۵۲/۹۶/۷ اداره کل حقوقی قوه قضاییه

شماره نظریه
۲۲۵۲/۹۶/۷
تاریخ نظریه
۱۳۹۶/۰۹/۲۲
مرجع صادرکننده
اداره کل حقوقی قوه قضاییه

متن استعلام

با توجه به تصویب قانون الحاق یک ماده به قانون مبارزه با مواد مخدر در مهرماه سال جاری و لازم الاجرا شدن آن و نظر به ابهامات موجود در عبارت‌های به کار رفته در متن ماده واحده مزبور سوالاتی به شرح ذیل اعلام می‌گردد لیکن با توجه به شمول قانون موصوف به تعداد قابل توجهی از متهمین و محکومینی که پرونده‌های آنها در مرحله ی صدور رأی تجدیدنظر یا فرجام‌خواهی و یا اجرای حکم می‌باشد تسریع در تصمیم گیری ضرورت دارد لذا تقاضا دارم در ارسال پاسخ تسریع فرمایید. 1-منظور از عبارت سایر جرایم موضوع ماده‌ی 8 که در بند ت ماده 45 قانون مزبور آمده چیست؟ توضیح: در بند مزبور جرمی یا جرایمی از مصادیق ماده 8 ذکر نشده تا باقی مانده آنها مشمول سایر جرایم شود بنابراین مشخص نیست بیش از 2 کیلوگرم و بیش از 3 کیلوگرم مشمول چه جرایمی از ماده‌ی 8 خواهد شد. 2-در انتهای بند ت ماده 45 آمده ... اجرای این بند نسبت به مرتکبان متهمان و مجرمان قبل از لازم الاجرا شدن این ماده منوط به داشتن یکی از شرایط بندهای الف و ب یا پ نیز می باشد. اولاً: منظور از کلمه مرتکبان و مجرمان که قبل و بعد از کلمه متهمان آمده چیست و آیا شامل محکومان هم می‌شود؟ ثانیاً: با عنایت به وجود ماده 10 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 این عبارت چه جایگاهی دارد؟ توضیح: به نظر می‌رسد با توجه به استثنا بر قاعده عطف به ما سبق نشدن قوانین جزایی که در ماده 10 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 بدان اشاره شده نیاز به ذکر عبارت فوق الذکر نبوده است از طرفی با توجه به متن ماده که احراز یکی از شرایط چهارگانه مندرج در بندهای الف ب پ و ت را برای اینکه مرتکب مفسد فی الارض محسوب و به اعدام محکوم شود کافی دانسته و از طرفی با توجه به ترتیب بندهای چهارگانه به نظر می رسد با احراز هر یک از بندهای الف ب و پ فارغ از میزان مواد مذکور در بند ت مرتکب مستحق کیفر اعدام خواهد بود و نوبت به اعمال بند ت نخواهد رسید بنابراین اینکه قانونگذار اجرای بند ت آخرین بند را منوط به داشتن یکی از شرایط بندهای دیگر بندهای مقدم نموده است امری عبث و بیهوده به نظر می‌رسد چرا که یکی از آن شرایط احراز می شد موجبی برای اعمال بند ت وجود نداشت و زمانی قاضی سراع بند ت و اعمال آن می‌رود که هیچ کدام از شرایط سه گانه مندرج در بند الف ب و پ وجود نداشته باشد. 3-منظور از سایر نهادهای ارفاقی مذکور درتبصره ماده 45 چیست؟ 4-دیل تبصره ماده 45 در خصوص استفاده از آزادی مشروط قید بیش از حداقل مجازات را برای اعمال آزادی مشروط آورده است در صدر تبصره نیز قید حکم به حداقل مجازات قانونی آمده است آیا از این تبصره منع از تخفیف مجازات به کمتر از حداقل برداشت می شود یا یخر؟ 5-آیا از ذیل تبصره ماده 45 ممنوعیت آزادی مشروط برداشت می‌شود؟ 6-آیا با توجه به تبصره ماده 45 استثنانات تعلیق مجازات مندرج در قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 به قوت خود باقی است؟ 7-آیا منظور از سلاح سرد مذکور در ذیل بند الف ماده 45 سلاح‌های سرد مذکور در قانون مجازات قاچاق اسلحه و مهمات است یا مطلق سلاح های سرد را شامل می‌شود.

شماره استعلام ۱۶۸۸-۵۴-۹۶

متن نظریه

1- قانونگذار در ماده 4 قانون اصلاح قانون مبارزه با مواد مخدر اصلاحی 1389، ارتکاب 8 رفتار نسبت به مواد مخدر یا روان گردان‌های صنعتی غیر دارویی مذکور در این ماده را جرم انگاری کرده است و در ماده 8 این قانون ارتکاب 12 رفتار نسبت به مواد مخدر یا روان گردان‌های صنعتی غیر دارویی را جرم انگاری کرده است که 8 رفتار مذکور در ماده 4 در ماده 8 نیز جرم انگاری شده است، ولی 4 رفتار دیگر مذکور در ماده 8 که در این ماده جرم انگاری شده است، در ماده 4 ذکر نشده است، اما نوع مواد مخدر و روان گردان‌های صنعتی غیردارویی مذکور در این دو ماده با هم متفاوت است، بنابراین مقصود از عبارت "مواد موضوع ماده 8 این قانون مشروط به این‌که بیش از 2 کیلو گرم باشد" مذکور در بند ت ماده واحده الحاقی یک ماده به قانون مبارزه با مواد مخدر مصوب 12/7/1396 به قرینه عبارت های قبل و بعد از آن، رفتارهای مجرمانه مشترک با ماده 4 یاد شده یعنی وارد، صادر، ارسال، تولید، ساخت و توزیع کردن و فروش یا در معرض فروش قرار دادن مواد مخدر و روان گردان‌های صنعتی غیردارویی مذکور در این ماده (ماده 8) است و مقصود از عبارت "درخصوص سایر جرایم موضوع ماده 8 درصورتی که بیش از 3 کیلو گرم باشد" رفتارهای غیر مشترک با ماده 4 یعنی خرید، نگهداری، مخفی و حمل کردن مواد مخدر و روان گردان‌های صنعتی غیردارویی مذکور در این ماده (ماده8) است. 2- اولاً:مقصود از کلمه‌ی "مجرمان" مذکور در بند (ت) ماده واحده الحاقی به قانون مبارزه با مواد مخدر مصوب 12/7/1396 همان "محکومان" است و به کار بردن کلمه‌ی "مرتکبان" در بند (ت) یاد شده در کنار دو اصطلاح "متهمان" و "مجرمان" نشان می‌دهد که شامل کسانی است که قبل از لازم الاجرا شدن این قانون مرتکب جرم شده‌اند و هنوز تحت تعقیب قرار نگرفته‌اند. ثانیاً: قانون الحاق یک ماده به قانون مبارزه با مواد مخدر مصوب 12/7/1396 نیز علی الاصول برای جرایم ارتکابی زمان پس از لازم الاجرا شدن آن وضع شده است، اما چون مبتنی بر تخفیف است، نسبت به مرتکبان قبل از آن هم باید اجرا شود. با این حال، قانون‌گذار در ذیل بند (ت) این ماده واحده، ارفاق بیشتری نسبت به مرتکبان، متهمان و مجرمان قبل از لازم الاجرا شدن این قانون مقرر کرده است، که این ارفاق شامل مرتکبان بعد از لازم الاجرا شدن این قانون نمی‌شود. ضمناً احراز شرایط مذکور در بندهای ماده واحده مزبور بر اساس ترتیب ذکر این بندها نیست و اصولاً ترتیب ذکر این بندها هیچ گونه موضوعیتی ندارد. 3- مقنن در ماده واحده الحاقی یک ماده به قانون مبارزه با مواد مخدر مصوب 12/7/1396، اصطلاح "نهادهای ارفاقی" را بکار برده و تعریفی از آن ارایه نداده است، ولی با توجه به دو مصداقی که ذکر کرده است به نظر می رسد شامل هر نوع ارفاقی است که اولاً، پس از صدور حکم (تعیین مجازات) به محکوم‌علیه اعطا شود. ثانیاً، مرجع قضایی به موجب قانون مکلف به اعطای آن نباشد (اختیاری باشد). 4- تخفیف مجازات که برابر مقررات مربوط و در هنگام صدور حکم (تعیین مجازات) داده می‌شود، فاقد منع قانونی است. 5- با توجه به اصل حتمیت اجرای مجازات حبس که در تبصره ماده واحده الحاقی مورد بحث، مدنظر مقنن بوده است و نیز سایر عبارات به کار رفته در این تبصره، ممنوعیت اعمال نظام آزادی مشروط، شامل قسمت اخیر تبصره مزبور نیز می‌شود و در ذیل تبصره، صرفاً تعلیق اجرای بخشی از مجازات حبس بعد از تحمل حداقل مجازات حبس مجاز دانسته شده است. 6- صرف‌نظر از آن‌که مقنن "قاچاق عمده مواد مخدر یا روان گردان" مذکور در بند ت ماده 47 قانون مجازات اسلامی 1392 را تعریف نکرده است، و در نتیجه تشخیص مصداق آن، حسب مورد بر عهده مرجع قضایی است، هرگاه از نظر مرجع قضایی، عمل مرتکب "قاچاق عمده مواد مخدر یا روان گردان" تلقی و مجازات قانونی آن حبس بیش از 5 سال باشد، درصورت صدور حکم به مجازات حبس بیش از حداقل مجازات قانونی، تعلیق مذکور در ذیل تبصره ماده واحده الحاق یک ماده به قانون مبارزه با مواد مخدر مصوب 12/7/1396، بلامانع است، بنابراین بند ت ماده 47 قانون صدرالذکر، درحدودی که معارض ذیل تبصره ماده واحده اخیرالذکر است، منسوخ است. 7- مقصود از «سلاح سرد» مذکور در ذیل بند الف ماده واحده مورد بحث، «سلاح سرد غیر جنگی» است.

مطالعه را به پژوهش تبدیل کنید

این سند به چه منابعی وصل است؟

دلیل ارتباط‌ها را ببینید، منابع را مقایسه کنید و مسیر مطالعه خودتان را بسازید.

۲ ارتباط ثبت‌شده مقایسه منابع پرونده شخصی
کشف ارتباط‌ها

مستند قانونی این نظریه

نظریه‌های دیگر درباره‌ی همین مواد

اداره حقوقی

تیرماه ۱۴۰۰

وفق ماده 541 آیین دادرسی کیفری: هرگاه اجرای مجازات منوط به درخواست محکوم له باشد و در تقاضای اجرای آن بدون داشتن عذر موجه تاخیر کند به دستور قاضی اجرای احکام کیفری به وی ابلاغ می شود تا ظرف سه ماه تصمیم خود را درباره اجرای حکم اعلام کند. منظور قانون گذار اجرای چه نوع مجازات هایی است؟ آیا منظور اجرای مجازات جرایم قابل گذشت است یا موضوع به نحو دیگری است؟

نظریه ۱۴۰۰/۰۴/۲۸
اداره حقوقی۱۳۹۸/۱۲/۱۷

نحوه‌ی اعمال تشدید مجازات های جرم های موضوع مواد 4، 5 و 8 قانون مبارزه با مواد مخدر مصوب 1367 با اصلاحات و الحاقات بعدی در صورت تعدد جرم مثل یک گرم هرویین و استعمال مواد چگونه است؟

نحوه‌ی اعمال تشدید مجازات های جرم های موضوع مواد 4، 5 و 8 قانون مبارزه با مواد مخدر مصوب 1367 با اصلاحات و الحاقات بعدی در صورت تعدد جرم مثل یک گرم هرویین و استعمال مواد چگونه است؟ آیا حداکثر مجازات هر بند تعیین می‌شود یا روش دیگر مورد پیشنهاد است./ع

نظریه ۷/۹۸/۱۹۸۱
اداره حقوقی۱۳۹۸/۱۰/۲۳

احتراما به استحضار می‌رساند در احدی از پرونده‌های این اجرا محکوم‌علیه بر اساس حکم صادره به قصاص نفس و 15 سال حبس و رد مال تضامنی از باب مشارکت در سرقت مسلحانه م…

احتراما به استحضار می‌رساند در احدی از پرونده‌های این اجرا محکوم‌علیه بر اساس حکم صادره به قصاص نفس و 15 سال حبس و رد مال تضامنی از باب مشارکت در سرقت مسلحانه محکوم گردیده و در ماده 135 قانون مجازات اسلامی مقرر گردیده در تعدد جرایم موجب حد و تعزیر و نیز جرایم موجب قصاص و تعزیر مجازات‌ها جمع و ابتدا حد یا قصاص اجرا می‌شود مگر تعزیر حق الناس یا تعزیر معین شرعی باشد و موجب تأخیر اجرای حد نیز نشود که در این صورت ابتدا تعزیر اجرامی‌شود که این امر در ماده 20 آیین‌نامه نحوه اجرای احکام حدود، سلب حیات، قطع عضو، قصاص نفس و عضو و جرح، دیات، شلاق، تبعید نفی بلد، اقامت اجباری و منع از اقامت در محل یا محل‌های معین مصوب 27/3/1398 نیز ذکر شده است از طرفی در ماده 22 آیین‌نامه مذکور مقرر گردیده در محکومیت توأمان به مجازات‌های حبس و قصاص نفس و قصاص عضو تأخیر در اجرای قصاص بنا به جهات قانونی مانع اجرای مجازات حبس نمی‌شود با توجه به توضیحات فوق الذکر برای این مرجع ابهامات ذیل پیش آمده خواهشمند است در این خصوص رفع ابهام و ارشاد لازم صورت گیرد. 1-منظور از تعزیر حق الناس آیا تعزیر جرایم قابل گذشت می‌باشد در صورت مثبت بودن پاسخ در مورد فوق الذکر آیا مجازات‌ها جمع و ابتدا تعزیر 15 سال حبس اجرا می‌گردد یا صرفا قصاص نفس اجرا می‌گردد در فرض پرونده اگر تعزیر 15 سال حبس از باب جرایم قابل گذشت سرقت مسلحانه باشد آیا ابتدا تعزیر اجرا می‌گردد یا فقط قصاص نفس. 2-در ماده 135 قانون مجازات اسلامی مقرر گردیده اگر تعزیر حق الناسی یا تعزیر معین شرعی موجب تأخیر اجرای حد نشود در این صورت ابتدا تعزیر اجرا می‌شود با توجه به اینکه اجرای تعزیر موجب تأخیر قصاص نفس می‌گردد منظور از این عبارت اجرای تعزیر موجب تأخیر اجرای حد نشود چه می‌باشد./ع

نظریه ۷/۹۸/۹۴۸
اداره حقوقی۱۳۹۸/۱۱/۰۸

در پرونده جاری در این شعبه دادیاری شاکی شکایتی دایر بر سرقت مطرح نموده و اظهار نموده است که گوشی همراه خود را در شهر کربلا مفقود نموده‌ام یا به احتمالی سرقت نموده‌اند.

در پرونده جاری در این شعبه دادیاری شاکی شکایتی دایر بر سرقت مطرح نموده و اظهار نموده است که گوشی همراه خود را در شهر کربلا مفقود نموده‌ام یا به احتمالی سرقت نموده‌اند. 1-در صورتی که گوشی فوق مفقود شده باشد چه تصمیمی باید اتخاذ شود؟ 2-در صورتی که سرقت در کربلا واقع شده باشد چه تصمیمی باید اتخاذ شود.

نظریه ۷/۹۸/۱۶۹۰
اداره حقوقی۱۳۹۹/۰۲/۳۱

1- با توجه به ماده 4 قانون محاسبات عمومی و ماده 4 قانون مدیریت خدمات کشوری، در صورتی که سهم دولت در شرکتی کمتر از پنجاه درصد، باشد شرکت خصوصی است.

1- با توجه به ماده 4 قانون محاسبات عمومی و ماده 4 قانون مدیریت خدمات کشوری، در صورتی که سهم دولت در شرکتی کمتر از پنجاه درصد، باشد شرکت خصوصی است. با فرض تحقق اقدامات مجرمانه موضوع ماده 598 قانون مجازات اسلامی (تعزیرات) یا ماده 5 قانون تشدید مجازات مرتکبین ارتشا، اختلاس و کلاهبرداری، آیا امکان تفهیم مواد فوق نیز وجود دارد؛ بدین نحو که تفهیم اتهام به نسبت سهام دولت و سهام بخش خصوصی صورت پذیرد برای مثال در تضییع وجوه یک شرکت خصوصی به نسبت سهام شصت به چهل درصد، تفهیم اتهام تضییع یا اختلاس متناسب با چهل درصد و خیانت در امانت به میزان شصت درصد صورت پذیرد؟ 2-اگر هیأت مدیره شرکت خصوصی تصمیمی اتخاذ کند که موجب تضییع سهم دولت باشد، خیانت در امانت است یا تضییع حقوق دولت ماده 598 قانون مجازات اسلامی (تعزیرات) اگر در شرکت با ترکیب بیش از پنجاه درصد سهام دولت شرکت دولتی هیأت مدیره تصمیمی اتخاذ نماید که منافی حقوق سهامداران بخش خصوصی شرکت باشد، آیا با تحقق ارکان، جرم موضوع ماده 598 قانون مجازات اسلامی محقق شده یا خیانت در امانت؟

نظریه ۷/۹۸/۱۹۴۷

همه‌ی نظریه‌های مشورتی در بانک قوانین

درباره‌ی اعتبار این متن: این نسخه برای مطالعه و ارجاع سریع منتشر شده است. نظریه‌ی مشورتی منبعِ الزام‌آور نیست و مبنای هر اقدام قضایی باید قانون و رویه‌ی لازم‌الاتباع باشد.