قانون استخدام ارتش جمهوری اسلامی ایران (قانون استخدام نیروهای مسلح شاهنشاهی ایران) (مصوب ۱۳۳۶)

کسانی که مطابق شرایط و مقررات این قانون مشغول خدمت بشوند افسران و کارمندان نیروهای مسلح شاهنشاهی نامیده می‌شود. ماده واحده (اصلاحی ۱۳۵۳/۰۴/۰۳)- داوطلبان آموزشگاه‌های گروهبانی ارتش و ژاندارمری چنانچه حداقل دارای گواهینامه دوره اول متوسطه بوده و حائز بودن چنین شرایطی در مورد‌ آنان برابر اساسنامه‌های آموزشگاه‌های مزبور ضروری باشد پس از طی دوره این آموزشگاه‌ها به درجه گروهبان دومی نائل خواهند شد.

(منسوخ ۱۳۹۹/۰۸/۰۵) – شرایط ورود به خدمت به شرح‌ زیر است:

1. ۱تابعیت ایران.
2. ۲حداقل سن‌ ۱۸ سال تمام.
3. ۳در به ورود به خدمت حداقل تحصیلات برای کسانی که داوطلب خدمت افسری می‌شوند دارا بودن گواهینامه رسمی دوره کامل متوسطه و برای‌ کسانی که جهت کادر درجه‌داری استخدام می‌شوند حداقل گواهینامه پایان دوره ابتدائی خواهد بود.
4. ۴عدم محکومیت به جنایت و جنحه‌هائی که به موجب قوانین جزایی مستلزم محرومیت از خدمت دولت می‌گردد.
5. ۵صحت‌ مزاج و توانائی‌ برای انجام کاری که‌ به منظور آن استخدام می‌شوند و معروف نبودن به فساد عقیده و اخلاق
6. ۶توفیق در امتحانات ورود به خدمت مورد نظر طبق آیین‌نامه‌ مربوطه.

افسران و کارمندان نیروهای مسلح شاهنشاهی به شرح زیر می‌باشند. الف- نظامیان ب- همردیفان و غیرنظامیان ماده ۳ (الحاقی ۱۳۴۷/۱۱/۰۳)- حداقل مدت توقف همافران در هر یک از درجات همافری برای نیل به درجه بالاتر به شرح زیر می‌باشد: الف- از همافر سومی به همافر دومی ۳ سال. ب- از همافر دومی به همافر یکمی ۳ سال. ج- از همافر یکمی به سرهمافر سومی ۴ سال. د- از سرهمافر سومی به سرهمافر دومی ۵ سال. ه- از سرهمافر دومی به سرهمافر یکمی ۶ سال.

نظامیان به دو طبقه تقسیم می‌گردند. الف- افسران ب- درجه‌داران و افراد ماده ۴ (الحاقی ۱۳۴۷/۱۱/۰۳)- حقوق درجه همافر ۳ معادل سه برابر مبنای حقوق مندرج در ماده ۵۱ قانون استخدام نیروهای مسلح شاهنشاهی با تغییراتی که در آن به عمل‌ آمده می‌باشد. حقوق درجه هر یک از درجات بعدی همافران عبارتست از حقوق درجه قبل به علاوه بیست درصد مبنای حقوق ضربدر سنوات حداقل مدت توقف‌در درجه قبل.

همردیفان و غیرنظامیان الف- همردیفان کارمندانی هستند که با حقوقی معادل حقوق افسران و درجه‌داران یا افراد استخدام شده و از لحاظ مقررات استخدامی تابع قانون استخدام نیروهای مسلح شاهنشاهی می‌باشند. ب- غیرنظامیان کارمندانی هستند که مطابق قوانین استخدام کشوری و یا مقررات اختصاصی استخدامی مربوطه در نیروهای مسلح شاهنشاهی انجام وظیفه می‌کنند.

هر نوع تغییری که در وضع استخدام قراردادهای سایر وزارتخانه‌ها طبق قانون استخدام کشوری معمول و اجراء گردد همان مقررات درباره قراردادهای فعلی ارتش به موقع اجرا گذارده خواهد شد. ماده ۶ (الحاقی ۱۳۴۷/۱۱/۰۳)- حقوق ماهانه هنرجویان آموزشگاه همافری در مدت تحصیل معادل ۳/۲ مبنای حقوق می‌باشد.

نیل به مقام افسری در نیروهای مسلح شاهنشاهی مطلقا موکول به طی دوره دانشکده یا آموزشگاه افسری رسته مربوطه در داخله یا خارجه می‌باشد که حداقل دوره دانشکده دو سال و آموزشگاه یک سال خواهد بود.

نیروهای مسلح شاهنشاهی ایران به مجموعه ارتش شاهنشاهی – ژاندارمری کل کشور و شهربانی کل کشور اطلاق می‌شود. نیروهای سه‌گانه ارتش شاهنشاهی ایران (‌زمینی – هوایی – دریائی) و ژاندارمری کل کشور و شهربانی کل کشور به تناسب احتیاجی که دارند از‌ رسته‌های مختلف تشکیل گردیده و تعیین رسته افسران و درجه‌داران و افراد و طرز تغییر آن‌ها طبق آیین‌نامه‌هائی خواهد بود که به وسیله وزارت جنگ(‌در مورد ارتش شاهنشاهی) و وزارتین جنگ و کشور (‌در مورد ژاندارمری کل کشور و شهربانی کل کشور) تنظیم و به تصویب کمیسیون‌های نظام مجلسین در مورد ارتش شاهنشاهی و کمیسیون‌های نظام و کشور مجلسین در مورد ژاندارمری و شهربانی کل کشور خواهد رسید. ماده ۸ (الحاقی ۱۳۴۷/۱۱/۰۳)- هزینه سفر- فوق‌العاده‌های انتقال و ماموریت و بدی آب و هوای همافران و سرهمافران به ترتیب به میزانی است که به ستوان دوم و ستوان‌ یکم پرداخت می‌شود.

استخدام کارمند به عنوان همردیف اعم از افسر و درجه‌دار و افراد ممنوع است. ماده ۹ (الحاقی ۱۳۴۷/۱۱/۰۳)- از لحاظ اجرای مقررات مواد ۶۳- ۶۴ و ۶۵ قانون استخدام نیروهای مسلح شاهنشاهی با همافران مانند افسران رفتار می‌شود.

حاضر به خدمت: وضع افسر و کارمندی است که در مشاغل سازمانی مشغول انجام وظیفه می‌باشد. ماده ۱۰ (الحاقی ۱۳۴۷/۱۱/۰۳)- همافران از لحاظ مقررات انضباطی و کیفری مشمول مقررات مربوط به افسران جزء می‌باشند.

(منسوخ ۱۳۹۹/۰۸/۰۵) – منتسب: وضع افسر و کارمندی است که مشمول یکی از مواد زیر باشد: الف- موقتا به مشاغل مخصوصی گمارده شده که در سازمان نیروهای مسلح شاهنشاهی برای آن مشاغل محل بخصوصی پیش‌بینی نشده است. ب- در یکی از مدارس داخله یا خارجه مشغول تحصیل باشد. ج- بواسطه حذف یا انحلال محل سازمانی موقتاً بدون شغل شود. د- افسران و کارمندانی که معالجه بیماری آن‌ها بیش از ۴ ماه ادامه پیدا کند تا یک سال. ه- افسران و کارمندان که اسیر می‌شوند در تمام مدتی که در اسارت هستند و در صورتی که از اسارت خارج شوند حداکثر تا شش ماه که باید به آنان شغل ارجاع شود در حال انتساب باقی خواهند بود. و- بنا به تصویب اعلیحضرت همایون شاهنشاه مامور خدمت در سایر وزارتخانه‌ها یا بنگاه‌های ملی یا دولتی شوند.

منتظر خدمت. وضع افسر و کارمندی است که به علت خطا یا قصور مکرر و یا مسامحه طبق مقررات مواد ۱۱۶ و ۱۱۷ موقتاً از کار برکنار‌ شود. ماده ۱۲ (الحاقی ۱۳۴۷/۱۱/۰۳)- حد نصاب سن بازنشستگی اجباری همافران داشتن حداقل سی سال سابقه خدمت و ۵۶ سال (تمام) سن می‌باشد.

بدون کار وضع افسر و یا کارمندی‌ست که به علل زیر موقتاً از کار برکنار گردد: بند ۱ (اصلاحی ۱۳۵۶/۰۲/۲۸)- در صورت صدور کیفر خواست به اتهام ارتکاب جنایت عمدی از تاریخ اعلام دادسرا به قسمت مربوط به متهم اعم از اینکه کیفر خواست از‌ دادسرای عمومی و یا دادسرای اختصاصی صادر شده باشد.

معلول: وضع افسر و کارمندی است که به علت قیود خدمتی دچار سانحه یا بیماری شده که معالجه ان بیشتر از یک سال تمام طول کشیده و طبق تشخیص کمیسیون عالی پزشکی نظامی قادر به انجام خدمت نباشد. ماده ۱۴ (الحاقی ۱۳۴۷/۱۱/۰۳)- فارغ‌ التحصیلان آموزشگاه کمک مهندسی نیروی هوایی شاهنشاهی در صورت تمایل به خدمت در طبقه همافری با احتساب مدت خدمت‌ مربوط بر طبق مقررات این قانون و احراز سایر شرایط لازم تبدیل وضع خدمت می‌یابند و از درجه و حقوق و مزایایی که به آنان تعلق می‌گیرد استفاده‌ می‌نمایند.

(منسوخ ۱۳۹۹/۰۸/۰۵) – خدمت افسران و کارمندان ممکن است به یکی از طرق ذیل پایان یابد. الف- بازنشستگی. وضع افسران و کارمندانی است که طبق مقررات فصل ششم این قانون بازنشسته شوند. ب (اصلاحی ۱۳۴۶/۰۵/۲۵)- انتقال: وضع افسر و کارمندی است که در صورت تمایل آن پس از تصویب اعلیحضرت همایون شاهنشاه بزرگ ارتشتاران به یکی از‌ وزارتخانه‌ها – موسسات دولتی و یا موسسات وابسته به دولت منتقل شوند.

ترفیع افسران و ارتقاء رتبه همردیفان پس از طی مراحل این قانون منوط به تصویب اعلیحضرت همایون شاهنشاه خواهد بود. ماده ۱۶ (الحاقی ۱۳۴۷/۱۱/۰۳)- وزارت جنگ می‌تواند سوابق خدمت همافران را پس از پایان یازده یا هفده سال خدمت بازخرید نماید. هرگاه در پایان ۱۷ سال خدمت سوابق‌ خدمت آنان بازخرید نشود در خدمت ابقاء و طبق مقررات بازنشستگی قانون استخدام نیروهای مسلح شاهنشاهی با آنان رفتار یا در حین بازنشسته‌ شدن بر طبق تقاضای شخصی سوابق خدمت آنان بازخرید می‌شود.

برای نیل به مقام افسری و همچنین ترفیع از درجه سرهنگی به بالا فرمان همایونی صادر خواهد شد. ماده ۱۷ (الحاقی ۱۳۴۷/۱۱/۰۳)- به همافرانی که سوابق خدمت آنان بازخرید می‌شود وجوه زیر پرداخت می‌گردد: الف- معادل یک برابر آخرین حقوق و مزایای نقدی ماهانه (‌بدون برداشت کسور مربوط) زمان اشتغال به خدمت ضرب در سنوات خدمت از اعتبار‌بودجه. ب- حداکثر معادل چهار ماه آخرین حقوق و مزایای نقدی (‌بدون برداشت کسور مربوط) زمان اشتغال به خدمت بابت ایام مرخصی استفاده نشده در‌طول مدت خدمت از اعتبار بودجه. ج- مبالغ جمع شده بابت هر یک از آنان از نظر اجرای بندهای الف و ب و ج ماده ۸۱ قانون استخدام نیروهای مسلح شاهنشاهی از صندوق‌ بازنشستگی. د- معادل مبلغ مصرح در ماده ۱۷ آیین‌نامه قانون بیمه افسران و کارمندان نیروهای مسلح شاهنشاهی و ژاندارمری کل کشور از صندوق بیمه مربوط.

ترفیع افسران و ارتقاء رتبه همردیفان پس از درج در فرمان همگانی ارتش ابلاغ خواهد شد.

ترفیع درجه‌داران و ارتقاء رتبه همردیفان با رعایت مقررات این قانون در حدود تعداد مجاز به شرح زیر خواهد بود الف- تا درجه گروهبان یکمی داخل در اختیار مقامات سرلشکری (سرلشگری). ب- درجه استواری در اختیار مقامات سپهبدی.

ترفیع افسران و کارمندان ارتش با رعایت شرایط مقرر در این قانون و برابر طرح‌های مصوبه ارتش در هر موقع سال اعطاء می‌گردد.

ترتیب و تطبیق درجات در نیروهای مسلح شاهنشاهی به شرح زیر است:

کسانی که با داشتن حداقل گواهینامه دوره کامل متوسطه دوره دانشکده افسری را به پایان رسانده به درجه ستوان دومی و کسانی که با‌ داشتن حداقل گواهینامه دوره کامل متوسطه آموزشگاه افسری را به پایان برسانده به درجه ستوان سومی نائل خواهند شد.

(منسوخ ۱۳۹۹/۰۸/۰۵) – کسانی که با داشتن گواهینامه دوره کامل متوسطه دوره‌های تخصصی یا فنی از قبیل پزشکی – دندان پزشکی – دامپزشکی – داروسازی و امثال آن اعم از داخله یا خارجه را طی می‌نمایند در صورتی که طبق اساسنامه و مقررات دانشکده افسری قبول خدمت نمایند پس از انقضاء مدتی از شروع تحصیل آنان در دوره تخصصی یا فنی که آن مدت معادل دوره تخصصی دانشکده افسری باشد به شرط موفقیت در امتحان سال‌های مربوطه به درجه ستوان دومی نائل خواهند شد و ترفیع بعدی آنان تابع مقررات این قانون خواهد بود.

چنانچه دانشجویان دوره‌های تخصصی پس از نیل به مقام افسری در سال های تحصیلی بعد دو سال متوالی در یک کلاس مردود شوند به یکی از دوره‌های تخصصی سایر رشته ها معرفی و پس از اینکه دوره جدید را با موفقیت به پایان رسانیدند برسته جدید اختصاص یافته و ترفیعات بعدی آنان تابع مقررات مندرجه در این قانون خواهد بود و چنانچه مایل به ادامه خدمت در ارتش نشوند با پرداخت هزینه تحصیلی که ارتش برای آنان متحمل شده از خدمت معاف می‌گردند.

فارغ التحصیلان دوره‌های تخصصی و فنی داخله یا خارجه چنانچه قبل از انجام خدمت زیر پرچم تقاضای استخدام نمایند در صورتی که به وجود آنان احتیاج باشد پس از طی دوره مخصوص نظامی در رسته مربوطه با درجه ستوان سومی یا ستوان دومی یا ستوان یکمی (‌به ترتیب بر حسب اینکه دارای گواهینامه دوره کامل متوسطه یا دانشنامه لیسانس یا دکترا باشند) پذیرفته خواهند شد. ستوان سوم‌ها از مزایای فارغ التحصیلان آموزشگاه افسری جزء و ستوان دوم ها و ستوان یکم ها از مزایای فارغ التحصیلان دانشکده افسری استفاده خواهند نمود.

افسران دانشجوی دوره‌های مختلف در هر یک از سنوات تحصیلی در صورتی که از عهده امتحانات مربوطه بر نیایند مدت سال‌های تجدیدی آنان از لحاظ ترفیع محسوب نخواهد شد.

کسانی که در جریان تحصیلات در دانشکده‌های تخصصی و فنی یکی از دانشگاه‌های داخلی و خارجه داوطلب استخدام بشوند در صورت احتیاج و حائز بودن شرایط مقرره در این قانون ممکن است در دانشکده افسری (‌رسته مربوطه) استخدام شوند و در این صورت مشمول مقررات این فصل بوده و مدت تحصیلات قبلی آنان در دانشگاه جز مدت خدمتشان محسوب خواهد شد.

فارغ التحصیلان هنرستان عالی موسیقی کشور که خدمت زیر پرچم را انجام داده باشند در صورت احتیاج نیروهای مسلح شاهنشاهی و حائز بودن شرایط مقرره در این قانون با درجه ستوان دومی رسته مربوطه استخدام و ترفیعات بعدی آنان تابع مقررات این قانون خواهد بود.

درجه‌داران ارتش که دارای گواهینامه سوم متوسطه بوده و بتوانند از عهده طی دوره آموزشگاه افسریاری برآیند به درجه افسریاری نائل می‌گردند. در صورتی که افسریاران موفق به اخذ گواهینامه دوره کامل متوسطه شوند به درجه ستوان سومی نائل و از مزایای فارغ التحصیلان آموزشگاه افسری جزء استفاده خواهند کرد.

افسران وظیفه‌ای که در حین خدمت زیر پرچم داوطلب خدمت در نیروهای مسلح شاهنشاهی گردند در صورت احتیاج و واجد بودن‌ شرایط با حفظ سوابق درجه‌ای که دارند به خدمت پذیرفته شده و از نظر استخدامی و ترفیعات لیسانسیه‌ها مانند فارغ‌ التحصیلان دانشکده افسری و‌ دپپلمه‌ها (‌دیپلمه‌ها) مانند فارغ‌ التحصبلان (فارغ‌ التحصیلان) آموزشگاه افسری جزء خواهد بود.

جمع کل تعداد افسران و درجه‌داران و همچنین نسبت درجه‌های آنان از اول سال ۱۳۴۷ بر مبنای احتیاجات ارتش شاهنشاهی برابر‌ جدول‌های سازمانی و تجهیزات تصویب شده و به نسبتی که به وسیله وزارت جنگ تعیین خواهد شد مشخص می‌گردد.

حداقل توقف در درجات برای ترفیع افسران و درجه‌داران و افراد به شرح زیر خواهد بود: الف (اصلاحی ۱۳۵۴/۰۳/۱۴)- افسران:

اعطای ترفیع در زمان جنگ به افسران و کارمندانی که در عملیات رزمی شرکت دارند تابع مقررات زمان صلح نبوده و بر حسب ضرورت بنا به اراده سنیه شاهانه خواهد بود. ۲- شرایط ترفیع کادر ثابت

برای نیل به ترفیع کلیه افسران و کارمندان بایستی حداقل نصف مدت مقرره در مواد ۳۲ و ۴۲ این قانون را در درجات اخیر در شغل سازمانی در نیروی های مسلح شاهنشاهی خدمت نموده باشند.

نیل به درجه سرگردی علاوه بر حائز بودن شرایط مذکور در این قانون موکول به طی دوره مقدماتی رسته مربوطه یا دوره مشابه آن (در صورت دایر بودن) می‌باشد.

نیل به درجه سرهنگی علاوه بر حائز بودن شرایط مقرره در این قانون موکول به طی دوره رسته مربوطه یا دوره مشابه آن (در صورت دایر بودن) می‌باشد.

نیل به درجه سرتیپی علاوه بر حائز بودن شرایط مقرره در این قانون موکول است به طی دوره دانشگاه جنگ ایران یا دوره دانشگاه‌های جنگ کشورهای خارجه که از لحاظ مدت و برنامه تحصیل مشابه دوره دانشگاه جنگ ایران باشد.

در غیر شرایط تحصیلی مذکور در ماده ۳۷ نیل به درجه سرتیپی در موارد استثنائی منوط به اراده سنیه شاهانه است.

سرجوخه‌هائی می‌توانند به درجه گروهبان سومی نائل شوند که علاوه بر حائز بودن شرایط مندرج در این قانون آموزشگاه گروهبانی را طی نمایند.

سرباز یکم‌هائی می‌توانند به درجه سرجوخگی نائل شوند که آموزشگاه سرجوخگی را طی نموده یا ابراز لیاقت نموده باشند.

افسران و کارمندانی که تحت پیگرد واقع شوند ترفیع آنان به شرح زیر خواهد بود: الف (اصلاحی ۱۳۴۴/۰۴/۱۵)- مادامی که تحت پیگرد هستند ترفیع آنان معلق خواهد بود. الف- مادام که تحت پیگرد هستند ترفیع آن‌ها از تاریخ‌های مشروح زیر معلق می‌گردد:

1. ۱در صورت تعقیب در دادگاه‌های نظامی به اتهام ارتکاب جرائم پیش‌بینی شده در قانون دادرسی و کیفر ارتش و یا بزه‌هائی که به موجب سایر قوانین رسیدگی به آن‌ها ذاتاً در صلاحیت دادگاه‌های نظامی است از تاریخ صدور امر تعقیب (‌موضوع ماده ۱۳۸ قانون دادرسی و کیفر ارتش).
2. ۲در سایر موارد در صورتی که بزه انتسابی از درجه جنایت و یا جنحه‌های مصرح در ماده ۱۹ اصلاحی قانون مجازات عمومی باشد از تاریخ اعلام صدور کیفرخواست از طرف دادسرا به قسمت مربوط به متهم و در غیر این صورت تعقیب اثری از لحاظ ترفیع نخواهد داشت.

(منسوخ ۱۳۵۸/۰۸/۲۹) – حداقل توقف در درجات برای فارغ التحصیلان آموزشگاه افسری به شرح زیر خواهد بود:

چنانچه فارغ‌ التحصیلان آموزشگاه افسری جزء موفق به طی دوره دانشکده افسری بشوند یا نائل بدریافت گواهینامه لیسانس فنی یا‌ قضایی در یکی از دانشکده‌های داخلی یا خارجی گردند به شرط خدمت در رسته مربوطه از مزایای قانونی فارغ‌ التحصیلان دانشکده افسری استفاده‌ خواهند کرد.

افسرانی که فارغ التحصیل دوره‌های ویژه یک ساله و آموزشگاه‌های ستوانی ۳ ساله و یا ۲ ساله سابق بوده و همچنین افسران اداره تسلیحات ارتش که تحصیلات آنان لااقل در حدود تحصیلات آموزشگاه ستوانی ۲ ساله سابق باشد چنانچه موفق به دریافت گواهینامه دوره کامل متوسطه شوند از مزایای قانونی فارغ التحصیلان آموزشگاه افسری جزء بهره‌مند خواهند شد و در صورتی که موفق به دریافت گواهینامه مزبور نشوند حداکثر تا درجه سرهنگ دومی (‌داخل) به ترفیع نائل خواهند شد و حداقل مدت توقف آنان برای ترفیع در تمام درجات یک برابر و نیم مدت فارغ التحصیلان دانشکده افسری خواهد بود.

همردیفان و افسران اداری فعلی در صورتی که حداقل دارای گواهینامه دوره کامل متوسطه باشند حداکثر تا درجه همردیف سرهنگی و یا سرهنگ اداری ترفیع یافته و مدت توقف آنان در درجات مانند فارغ التحصیلان آموزشگاه افسری جزء خواهد بود و در صورتی که دارای دانشنامه لیسانس باشند حداکثر تا درجه همردیف سرتیپی یا سرتیپ اداری ارتقاء خواهند یافت و چنانچه فاقد گواهینامه دوره کامل متوسطه باشند حداکثر تا درجه سرهنگ دومی ترفیع یافته و توقف آنان در درجات یک برابر و نیم مدت فارغ التحصیلان دانشکده افسری خواهد بود.

مدت زندانی محاکماتی کلیه افسران و کارمندان از لحاظ ترفیع جزو خدمت آنان در درجه مربوطه محسوب نخواهد شد. ۳- شرایط استخدام و ترفیع کادر وظیفه

افسران وظیفه‌ای که خدمت زیر پرچم خود را انجام داده و مایل به استخدام در نیروهای مسلح شاهنشاهی و ژاندارمری باشند در‌صورت احتیاج و واجد بودن شرایط مندرجه در این قانون ممکن است به خدمت پذیرفته شوند در این صورت پس از طی دوره‌های اطلاعات مخصوص رسته مربوطه دیپلمه ها با درجه ستوان سومی و با مزایای فارغ التحصیلان آموزشگاه افسری جزء و لیسانسیه ها و دکترها به ترتیب با درجه ستوان دومی و ستوان یکمی با مزایای فارغ التحصیلان دانشکده افسری استخدام خواهند شد.

افسران وظیفه‌ای که خدمت زیر پرچم خود را به پایان رسانده‌اند در هر یک از مراحل احتیاط و ذخیره که برابر مقررات ماده ۱۲۳ قانون خدمت نظام وظیفه جهت تجدید تعلیمات احضار و از عهده امتحانات مربوطه برآیند پس از طی هر یک از مراحل احضار به شرح زیر به یک درجه ترفیع نائل خواهند شد:

1. ۱در پایان چهار سال دوره احتیاط.
2. ۲در خاتمه شش سال اول دوره ذخیره اول.
3. ۳در انقضاء هشت سال دوم دوره ذخیره اول.
4. ۴در خاتمه پنج سال دوره ذخیره دوم.

افراد و درجه‌دارانی که خدمت زیر پرچم خود را پایان رسانیده و داخل در ادوار احتیاط و ذخیره اول و دوم هستند در احضار تعلیماتی در صورت داشتن حسن شهرت و ابراز لیاقت و دادن امتحانات لازم ممکن است حداکثر تا درجه استوار یکمی وظیفه ارتقاء یابند.

در صورتی که سربازان وظیفه در حین خدمت زیر پرچم موفق به طی یکی از آموزشگاه‌های سرجوخگی و یا گروهبانی گردند به درجه سرجوخگی و گروهبانی وظیفه نائل می‌شوند.

) مبنای حقوق ماهانه از اول سال ۱۳۳۷ – دو هزار ریال تعیین می‌شود (‌حقوق ماهانه سرباز داوطلب) و برای سال‌های بعد وزارت جنگ با توجه به حداقل هزینه زندگی برای یک نفر سرباز با محاسبه کرایه خانه و سوخت و پوشاک و خوراک مبنی را در نظر گرفته و جهت تصویب به هیئت دولت پیشنهاد می‌نمایند و مقررات این قانون در مورد میزان حقوق و کسور بازنشستگی و مزایا از تاریخ فروردین ماه ۱۳۳۷ در مورد افسران و کارمندان حاضر به خدمت و بازنشستگان و مستمری بگیران و موظفین به موقع اجرا گذارده خواهد شد.

افسران و کارمندان از لحاظ تعیین میزان حقوق ماهانه دو طبقه تقسیم می‌شوند: الف- طبقه یک افراد و درجه‌داران و همردیف آنان. ب- طبقه دو افسران و همردیفان.

حقوق ماهانه افسران و کارمندان به شرح زیر تعیین می‌گردد. الف- حقوق درجات طبقه یک از سرباز یکم به بالا مساوی است با حقوق درجه ماقبل به علاوه ده درصد حقوق مبنا ضرب در حداقل سنوات توقف در درجه ماقبل (‌مندرج در ماده ۳۲) حقوق درجات طبقه دوم مساوی است به حقوق درجه ماقبل به علاوه بیست درصد حقوق مبنا ضرب در حداقل سنوات توقف در درجه ماقبل (‌مندرج در ماده ۳۲) تبصره

1. ۱حقوق درجه افسریار مساوی است با حقوق درجه استوار یکم به علاوه ده درصد حقوق مبنی (‌مندرج در ماده ۵۱) تبصره
2. ۲حقوق درجه ستوان سوم مساوی است با حقوق درجه افسریار به علاوه بیست درصد حقوق مبنی (مندرج در ماده ۵۱) تبصره
3. ۳حداقل توقف در درجات امراء برای محاسبه حقوق چهار سال محسوب خواهد شد. ب- علاوه بر حقوق مندرج در بند الف این ماده به حقوق افسران و کارمندان ارتش در هر طبقه که باشند در برابر هر یک سال خدمتی که انجام داده یا می‌دهند (‌مدت خدمت بالاتر از ۳۰ سال محسوب نمی‌شود) برای طبقه یکم صدی پنج و برای طبقه دوم صدی ده حقوق مبنی مندرجه در ماده ۵۱ به نام حقوق سنواتی اضافه خواهد شد. تبصره ۱) افسرانی که مدتی خدمت درجه داری داشته‌اند برای آن مدت از صدی پنج حقوق مبنی مندرجه در ماده ۵۱ استفاده خواهند کرد. تبصره ۲) مبنای محاسبه سنوات خدمت منظور در بند «ب» این ماده اول مهر ماه هر سال محسوب خواهد شد. تبصره ۳) حقوق کارمندان غیرنظامی حقوقی است که در قانون استخدام کشوری و با (یا) مقررات استخدامی مربوطه به آنان تعلق می‌گیرد.

کسانی که در عرض سال یکی از تنبیهات زیر درباره آنان اجرا شود از اضافه حقوق مندرج در بند (ب) ماده ۵۳ سال بعد محروم خواهند بود. الف- بدون کاری بیش از دو ماه. ب- انتظار خدمت بیش از سه ماه. ج- محکومیت به حبس طبق رای قطعی دادگاه.

) حقوق افسران و کارمندانی که بدون کار می‌شوند یک دوم و افسران و کارمندانی که منتظر خدمت می‌گردند دو سوم آخرین حقوق زمان اشتغال آنان خواهد بود.

حقوق و مزایای ماهانه درجه‌داران و نفرات وظیفه به شرح زیر خواهد بود: سرباز وظیفه: ۵۰ ریال سرباز یکم وظیفه: ۷۵ ریال سرجوخه وظیفه: ۱۵۰ ریال گروهبان ۳ وظیفه: دویست ریال گروهبان ۲ وظیفه: سیصد ریال گروهبان ۱ وظیفه:‌ چهارصد ریال

حقوق و مزایای افسران و استواران وظیفه مانند افسران و استواران هم درجه کادر ثابت خواهد بود.

دانش‌آموزان دبیرستان‌های نظام و آموزشگاه‌های درجه‌داری و دانشجویان آموزشگاه‌های افسری جزء و دانشکده افسری به شرح زیر‌ حقوق دریافت خواهند داشت: الف- دانش‌آموزان سال‌های ۴ و ۵ و ۶ دبیرستان‌های نظام معادل پانزده درصد مبنا (‌مندرج در ماده ۵۱) ب- دانش‌آموزان آموزشگاه‌های درجه‌داری معادل نصف مبنا مندرج در ماده ۵۱ ج- دانشجویان سال‌های ۱ و ۲ دانشکده افسری و آموزشگاه‌های افسری جزء دوسوم مبنا (‌مندرج در ماده ۵۱) د- دانشجویان سال نهایی دانشکده افسری معادل یک برابر و نیم مبنا (‌مندرج در ماده ۵۱)

افسران و کارمندان نیروهای مسلح شاهنشاهی که برای تحصیل به یکی از آموزشگاه‌ها یا دانشکده‌های افسری معرفی می‌گردند در مدت تحصیل از حقوق و مزایای درجه مربوطه استفاده خواهند کرد. ۲- فوق العاده‌ها

) فوق العاده و هزینه سفر و سایر مزایا در داخل و خارج کشور و همچنین حق تاهل و حق اولاد به میزان مندرجه در قوانین و مقررات استخدامی کشوری در آیین‌نامه‌های مربوطه وزارت جنگ تعیین خواهد شد.

فوق العاده افسران و درجه‌داران کادر ثابت گارد مستقل شاهنشاهی طبق آیین‌نامه‌ای خواهد بود که به تصویب کمیسیون بودجه مجلس شورای ملی خواهد رسید.

میزان حقوق مقام محل‌های سازمانی که در نیروهای مسلح شاهنشاهی و ژاندارمری حق استفاده از آن را دارند در آیین‌نامه‌ای که به تصویب کمیسیون بودجه مجلس شورای ملی خواهد رسید تعیین می‌گردد.

خوراک افسران و کارمندانی که بنابر مقتضیات خدمتی به عنوان مانور یا عملیات جنگی یا شرکت در اردوگاه به مدت بیش از ۲۴ ساعت از‌ پادگان‌های مربوط خارج می‌شوند همچنین خوراک پرسنل نیروی دریائی شاهنشاهی که روی ناوها خدمت می‌کنند یا مرتباً به عللی با ناوها مسافرت‌می‌نمایند تامین می‌گردد.

در صورتی که ضرورت و مقتضیات خدمتی ادامه خدمت افسران و کارمندان را در ساعاتی ایجاب نماید که مستلزم صرف غذا باشد خوراک‌ آنان تامین خواهد شد.

به کلیه افسران و کارمندان نظامی و همردیفان در سال یک دست لباس خدمت تابستانی و در هر دو سال یک دست لباس کامل زمستانی تحویل خواهد شد و به افسران و کارمندان فنی در سال یک دست لباس کار علاوه داده خواهد شد.

فوق‌العاده سختی خدمت کادر پرنده نیروی هوایی (‌اعم از خلبان و فنی) و هرچنین(همچنین) چتربازان طبق آیین‌نامه‌ای خواهد بود که به تصویب‌ کمیسیون بودجه مجلس شورای ملی خواهد رسید.

فوق العاده سختی خدمت کادر دریانورد (‌اعم از فنی و غیرفنی و آب بازان) نیروی دریائی طبق آیین‌نامه‌ای خواهد بود که به تصویب کمیسیون بودجه مجلس شورای ملی خواهد رسید.

فوق‌العاده سختی خدمت افسران و درجه‌داران و افراد کادر ثابت گردان‌های جبهه به موجب آیین‌نامه‌ای خواهد بود که به تصویب‌کمیسیون‌های مربوط مجلسین خواهد رسید.

در مواقع جنگ مقررات مربوط به فوق العاده و مزایا بر حسب تشخیص بزرگ ارتشتاران تغییر خواهد نمود.

افسران و کارمندانی که لااقل دارای بیست سال سابقه خدمت بوده و به حد نصاب سنین مندرج در زیر می‌رسند اجباراً بازنشسته می‌گردند: الف- افسران و همردیفان:

وزارت جنگ و ژاندارمری کل کشور می‌توانند به منظور متعادل ساختن سازمان‌های مربوطه افسران و همردیف افسرانی را که مدت خدمت آن‌ها حداقل بیست و پنج سال تمام باشد بازنشسته نمایند.

افسران و کارمندانی که بیش از بیست سال سابقه خدمت دارند می‌توانند صرفنظر از سنین مندرج در ماده ۶۹ تقاضای بازنشستگی نموده و در صورت تصویب اعلیحضرت همایون شاهنشاه بازنشسته شوند.

چنانچه ماه تولد یا ماه و تاریخ ورود به خدمت کارمندان از روی مدارک رسمی مشخص نباشد اول مهر ماه محسوب خواهد شد.

برای کسانی که قبل از ۱۹ سالگی به خدمت نیروهای مسلح شاهنشاهی داخل شده اند تاریخ شروع به خدمت از آغاز نوزده سالگی خواهد بود.

میزان حقوق بازنشستگی عبارتست از یک سی ام آخرین حقوق ماهانه زمان اشتغال (‌مجموع حقوق مذکور در بند (‌الف و ب) ماده ۵۳)‌ضرب در سنین خدمت که در هر حال از آخرین حقوق دریافتی نباید تجاوز کند.

مراتب بازنشستگی: مستمری و معلولیت افسران و کارمندان در فرمان همگانی ارتشی درج خواهد شد.

اگر افسران و کارمندان فعلی در وزارتخانه‌های کشوری یا بنگاه‌های رسمی دولتی سابقه خدمت رسمی اعم از متوالی یا متناوب داشته‌ باشند از لحاظ بازنشستگی جزو (جزء) قدمت خدمت آنان محسوب می‌شود در این صورت کسور بازنشستگی پرداختی باید به صندوق بازنشستگی ارتش‌ منتقل گردد. ماده ۷۶- سابقه خدمت رسمی متوالی یا متناوب افسران و کارمندان نیروهای مسلح شاهنشاهی در وزارتخانه‌ها و موسسات دولتی به شرط انتقال کسور بازنشستگی پرداختی و یا واریز آن به صندوق بازنشستگی مربوط از لحاظ بازنشستگی جزو سابقه خدمت آنان محسوب خواهد شد و صندوق بازنشستگی دریافت‌کننده کسور پرداختی مشمولین این ماده مکلف است کسور دریافتی را به صندوق بازنشستگی برقرارکننده حقوق بازنشستگی واریز نماید.

مدت تحصیل درجه داری و افسری و دانشکده‌های نظامی (‌اعم از داخله یا خارجه) قبل از نیل به درجات نظامی از لحاظ بازنشستگی جزو (جزء‌) خدمت محسوب خواهد شد.

مدت خدمت وظیفه اشخاصی که داوطلب خدمت می‌شوند از لحاظ بازنشستگی جزو قدمت خدمت آنان محسوب خواهد شد.

به افسران و کارمندانی که بازنشسته می‌شوند یا به وراث آن‌هائی که فوت می‌نمایند به میزان مدتی که در جریان سنوات خدمت حق‌ مرخصی داشته و استفاده نکرده باشند حداکثر معادل چهار ماه آخرین حقوق پرداخت خواهد شد.

میزان حقوق مستمری وراث افسران و کارمندانی که فوت می‌کنند عبارتست از دوسوم حقوق بازنشستگی اعم از اینکه به سن قانونی بازنشستگی رسیده یا نرسیده باشند.

حقوق بازنشستگی و مستمری و وظیفه بازنشستگی از صندوق بازنشستگی بانک سپه پرداخت خواهد شد که درآمد آن به شرح زیر می‌باشد: الف- یک دهم حقوق ماهیانه کلیه افسران و کارمندان کادر ثابت و وظیفه (‌اعم از شاغل و منتظر خدمت و منتسب و بدون کار) و دانشجویان دانشکده و آموزشگاه‌های نظامی که از حقوق ماهانه آنان کسر می‌شود به علاوه معادل این مبلغ که از بودجه وزارت جنگ و ژاندارمری تامین و پرداخت خواهد شد. ب- حقوق ماه اول خدمت کلیه کارمندان کادر ثابت و وظیفه و دانشجویان دانشکده و آموزشگاه‌های نظامی. ج- تفاوت اضافه حقوق درجات و اضافه حقوق سنواتی ماه اول افسران و کارمندان در هر حال و تفاوت افزایش حقوق ماه اول که در نتیجه تغییر اشل حقوق افسران و کارمندان حاصل می‌شود. د- سود قابل تقسیم معاملات ببانک سپه پس از وضع هزینه های اداری.

افسران و کارمندانی که در عملیات رزمی طوری صدمه ببینند که قادر به ادامه خدمت نباشند حقوقی به نام حقوق وظیفه که میزان آن معادل با آخرین حقوق آنان خواهد بود مادام العمر از بودجه وزارت جنگ و ژاندارمری دریافت و پس از فوت همان مبلغ به نام مستمری متساویاً به وراث تقسیم می‌شود.

افسران و کارمندانی که به علت قیود خدمتی (‌غیر از عملیات رزمی) طوری معلول گردند که قادر به ادامه خدمت نباشند به شرح زیر به آنان رفتار خواهد شد.

1. ۱در صورتی که خدمت آنان کمتر از ۲۰ سال باشد دوسوم آخرین حقوقشان به عنوان حقوق وظیفه از بودجه وزارت جنگ تا رسیدن به حد‌نصاب بیست سال پرداخت و کسور بازنشستگی آن به میزان مندرج در این قانون به صندوق بازنشستگی ریخته خواهد شد و پس از آن همان حقوق بدون کسور بازنشستگی از صندوق بازنشستگی بانک سپه مادام العمر پرداخت خواهد شد و بعد از فوت نیز دوسوم این مبلغ به نام مستمری متساویاً درباره وراث برقرار می‌گردد.
2. ۲در صورتی که خدمت آنان بیش از بیست سال باشد بازنشسته خواهند شد.

پس از فوت افسر یا کارمند بازنشسته دو سوم حقوق بازنشستگی به طور تساوی به وراث او به عنوان مستمری پرداخت خواهد شد.

افسران و درجه‌داران و همردیفانی که در جنگ و عملیات رزمی شهید شوند از یک روز قبل از شهادت به یک درجه بالاتر مفتخر شده و‌ مستمری وراث آنان عبارت خواهد بود از حقوق درجه اعطائی که از بودجه وزارت جنگ و ژاندارمری پرداخت خواهد شد.

افسران و درجه‌داران و همردیفانی که در راه انجام وظیفه فوت نمایند تمام حقوق آن‌ها و در صورتی که به علت قیود خدمتی فوت نمایند دوسوم حقوق به عنوان مستمری به وراث آنان پرداخت خواهد شد. هرگاه سابقه خدمت آنان کمتر از ۲۰ سال باشد مبلغ مذکور از بودجه وزارت جنگ یا ژاندارمری و در صورتی که بیشتر از بیست سال سابقه خدمت داشته باشند از صندوق بازنشستگی پرداخت خواهد شد.

افسران و کارمندانی که به عللی غیر از قیود خدمتی بیمار یا دچار حادثه شوند و بعد از یک سال معالجه طبق تشخیص شورای عالی‌پزشکی نظامی غیر قابل علاج تشخیص و قادر به ادامه خدمت نباشند اعم از اینکه سابقه خدمتشان بیش از ۲۰ سال یا کمتر از آن باشد در ردیف‌ بازنشستگان منظور خواهند شد.

وراثی که حق دریافت مستمری دارند به قرار ذیل می‌باشند: الف- عیال متوفی تا زمانی که شوهر اختیار نکرده و همچنین شوهر در صورتی که علیل و از کار افتاده و عملا تحت کفالت عیال متوفای خود بوده‌ باشد. ب- اولاد ذکور تا موقعی که به سن ۲۲ سال تمام نرسیده باشد.

هر یک از مستمری بگیران اگر مبتلا به بیماری غیرقابل علاج و نقص عضوی شوند که از کسب معاش در تمام عمر عاجز گردند مستمری آنان مادام الحیات پرداخت خواهد شد.

چنانچه افسران وظیفه زیر پرچم و احتیاط و ذخیره بعلل قیود خدمتی معلول شوند اگر قبل از ورود به خدمت وظیفه کارمند دولت‌ بوده‌اند طبق مقررات این قانون از محل خدمت مربوطه حقوق وظیفه دریافت خواهند کرد و در غیر این صورت مانند کارمندان کادر ثابت درباره آنان‌ رفتار و حقوق وظیفه آنان از بودجه وزارت جنک (جنگ) پرداخت خواهد شد.

کسانی که در حین انجام خدمت وظیفه عمومی در هر یک از دوره‌های زیر پرچم احتیاط و ذخیره به سبب انجام وظیفه و یا شرکت در‌ عملیات رزمی و قیود خدمتی شهید و یا فوت شده و یا بشوند با وراث مستمری بگیر آن‌ها برابر مقررات مربوط به پرسنل کادر ثابت هم‌ درجه رفتار‌ می‌شود و مستمری مربوط از بودجه وزارت جنگ پرداخت می‌گردد.

مستمری مقرری بین کسانی که حق دریافت مستمری دارند به طور تساوی تقسیم خواهد شد و ملاک تشخیص و تعیین اشخاصی که برابر ماده ۸۸ تحت کفالت می‌باشند تعرفه‌های خدمتی یا اظهارنامه سالانه‌ای است که افسران و کارمندان در زمان اشتغال یا بازنشستگی تنظیم کرده یا خواهند کرد. در صورت اعتراض از طرف کسانی که خود را محق بدریافت مستمری میدانند رسیدگی به عهده هیئت‌هائی خواهد بود که حسب مورد در ارتش شاهنشاهی، ژاندارمری کشور، شهربانی کشور از اشخاص بصیر و مطلع تشکیل می‌گردد و نظر این هیئت‌ها قطعی است. ترتیب تشکیل رسیدگی هیئت‌های مذکور به موجب آیین‌نامه‌ای خواهد بود که به تصویب وزارت جنگ می‌رسد.

خدمت سربازی وظیفه وراث مانع پرداخت مستمری به آنان نخواهد شد.

هر یک از ورثه که از دریافت وظیفه محروم می‌گردند سهم آنان به سهم سایر وراث افزوده خواهد شد.

هرگاه شخصی به دو یا چند علت حق دریافت حقوق از صندوق بازنشستگی داشته باشد فقط میزان حقوقی که بیشتر است به او تعلق خواهد گرفت.

وزارت جنگ و سایر وزارتخانه‌ها و موسسات دولتی یا وابسته به دولت مجازند در صورت احتیاج افسران و درجه‌داران بازنشسته مشمول‌قانون استخدام نیروهای مسلح شاهنشاهی و همردیفان آنان را با موافقت وزارت جنگ به طور موقت و با حفظ وضع بازنشستگی به کار گمارده و‌علاوه بر حقوق بازنشستگی که دریافت می‌دارند حق‌الزحمه مناسبی نیز به آنان پرداخت نماید. وزارتخانه‌ها و موسساتی که مجاز به کار گماردن افسران و درجه‌داران بازنشسته می‌باشند و همچنین شرایط دعوت و میزان حق‌الزحمه آنان طبق‌آیین‌نامه‌ای که به تصویب کمیسیون‌های نظام و استخدام مجلسین می‌رسد تعیین خواهد شد.

کسانی که بر طبق مقررات این قانون به وزارتخانه‌های دیگر و موسسات دولتی و یا موسسات وابسته به دولت منتقل شده یا بشوند کسور‌ بازنشستگی آن‌ها نیز به صندوق بازنشستگی لاحق منتقل می‌شود و در صورتی که معاودت نمایند تمام کسور بازنشستگی تا تاریخ معاودت آنان به صندوق بازنشستگی ارتش شاهنشاهی ایران برگشت خواهد شد.

افسران بازنشسته فقط در موارد زیر می‌توانند از لباس نظامی استفاده کنند:

1. ۱در موارد مخصوص بنا به اراده اعلیحضرت همایون شاهنشاه بزرگ ارتشتاران.
2. ۲در دعوت‌های رسمی ارتش شاهنشاهی.

مدت زندانی محاکماتی افسران و کارمندان از نظر بازنشستگی جزو ایام خدمت منظور نخواهد شد.

به افسران و افراد و همردیفان آن‌ها که دارای حقوق بازنشستگی هستند چنانچه ضرورت ایجاب نماید مجدداً از طرف نیروهای مسلح شاهنشاهی و ژاندارمری خدمت جدیدی محول گردد در تمام مدت تصدی از حقوق مربوطه به آن استفاده می‌نمایند و از دریافت حقوق بازنشستگی محروم خواهند بود. مدت خدمت جدید این اشخاص نیز اضافه بر سنین خدمت منظور و موجب تجدیدنظر در بازنشستگی آنان خواهد بود.

وجوهی که به نحوی از انحا به صندوق بازنشستگی ریخته می‌شود اختصاص به بازنشستگان و معلولین و وراث آنان داشته و به هیچ عنوان نباید به مصرف غیرمجاز برسد متخلفین در حکم مختلفین اموال دولتی محسوب خواهند شد.

جز در موارد استیفای حقوق دولت توقیف حقوق بازنشستگی و وظیفه (‌معلولیت) و مستمری وراث در قبال محکومیت های حقوقی و یا به عنوان دیگر و ممنوع است.

تاریخ برقراری حقوق بازنشستگی و مستمری و وظیفه بازنشستگی ضمن تصریح مبلغ و هویت ذوی الحقوق در فرمان همگانی ارتش درج خواهد شد.

ترک تابعیت بازنشستگان و معلولین و هر یک از وراث قانونی موجب قطع حقوق آنان به نفع صندوق بانشستگی خواهد بود.

هرگاه شخصی که دارای حقوق بازنشستگی با وظیفه است مفقودالاثر شود و مدت یک سال حقوق بازنشستگی یا وظیفه خود را مطالبه ننماید وراث ذوی الحقوق او چنانچه مطابق این قانون مستمری به آن‌ها تعلق گیرد حق دارند موقتاً مستمری قانونی خود را تقاضا نمایند چنانچه بعدها معلوم شود شخص مفقودالاثر فوت نموده مستمری متوفی از تاریخ فوت به طور دائم برقرار می‌شود و در صورتی که معلوم شود در حال حیات می‌باشند وضعیت حقوق آنان به حال اولیه اعاده می‌گردد.

به افسران و کارمندانی که از خدمت اخراج یا مستعفی می‌گردند نصف کسور بازنشستگی آنان که به صندوق بازنشستگی پرداخته مسترد خواهد شد.

معلولین مصرحه در این قانون چنانچه قبل از رسیدن به سن بازنشستگی بهبودی حاصل نمایند و امکان ارجاع شغل به آنان از طرف کمیسیون عالی پزشکی نظامی گواهی شود به خدمت اعاده و به کار مناسب گمارده خواهند شد.

هرگاه در اثر ترقی هزینه زندگی به حقوق افسران و کارمندان شاغل مبلغی اضافه شود معادل آن به حقوق بازنشستگان و معلولین و مستمری بگیران همدرجه آنان که قدمت خدمتشان مساوی است اضافه خواهد شد به طور کلی هر موقع اشل حقوق افسران و کارمندان کسر یا علاوه گردد حقوق بازنشستگی یا وظیفه یا مستمری که به موجب این قانون برقرار می‌شود به همان نسبت کسر یا علاوه خواهد شد.

حقوقی که در موقع بازنشستگی مطابق مقررات این قانون تعلق می‌گیرد از صندوق بازنشستگی و آنچه در اثر تغییر اشل به حقوق بازنشستگان و معلولین و مستمری بگیران اضافه شود از بودجه وزارت جنگ و ژاندارمری تامین و پرداخت خواهد شد.

دریافت دو حقوق از صندوق دولت و سازمان‌های وابسته به آن به هر عنوان مطلقاً ممنوع است و همچنین تصدی دو شغل سازمانی ممنوع است مگر در موارد غیرعادی که به اراده سنیه ملوکانه ممکن خواهد بود.

اعطای ارشدیت به افسران و کارمندان کادر ثابت نیروهای مسلح شاهنشاهی در صورت ابراز لیاقت و شایستگی فوق‌العاده و فداکاری از‌ طرف آنان در هر موقع به مدت حداکثر معادل نصف حداقل مدت توقف قانونی در درجه مربوط منوط به اراده سنیه شاهانه خواهد بود.

افسران و کارمندان حق استفاده از مرخصی سالیانه را با استفاده از حقوق و مزایای مربوطه به شرح ذیل دارا می‌باشند: الف- افسران و کارمندان کادر ثابت اعم از نظامی و غیر نظامی یک ماه و آن‌ها که در نقاط بد آب و هوا خدمت می‌کنند چهل و پنج روز. ب- افسران و درجه‌داران و افراد وظیفه بیست روز دفعتاً یا به فاصله هر شش ماه ده روز.

برای رسیدگی به تخلفات افسران و همردیفان که مستوجب اخراج (‌موضوع ماده ۱۵) می‌باشند و همچنین برای رسیدگی به شکایات آنان راجع بامور خدمتی که در سلسله مراتب به نتیجه قطعی نرسیده‌اند هیئتی به نام هیئت رسیدگی به شرح زیر تشکیل می‌شود:

1. ۱وزیر جنگ
2. ۲رئیس ستاد بزرگ ارتشتاران.
3. ۳رئیس ستاد نیروی مربوطه (‌زمینی – هوایی – دریایی)
4. ۴دادستان ارتش
5. ۵رئیس کارگزینی ارتش. ۱ (الحاقی ۱۳۵۱/۰۹/۲۱)- رسیدگی به شکایات الف- به شکایات افسران و همردیفان آنان که با رعایت سلسله مراتب واصل می‌گردد بر حسب مورد در وزارت جنگ – ستاد بزرگ ارتشتاران -‌ نیروهاﻯ (‌زمینی – هوایی – دریائی) سرا ﻯ نظامی شاهنشاهی – گارد شاهنشاهی – ژاندارمرﻯ کل کشور و شهربانی کل کشور تا دو مرحله و در دو رده‌ بالاتر رسیدگی می‌شود و تصمیمات متخذه در این مورد پس از تایید. ب- در صورتی که شاکی یا طرف او امیر بوده و یا اینکه موضوع شکایت مربوط به نتیجه تصمیمات متخذه کمیسیونی باشد که اعضاﻯ آن امیر بوده‌اند بدواً شکایت در رده نیرو با سازمان مربوط مورد رسیدگی قرار گرفته و هرگاه به نتیجه قطعی نرسد مراتب با خلاصه نتیجه رسیدگی به ستاد بزرگ‌ ارتشتاران گزارش می‌شود تا در شورائی که اعضاﻯ آن بنا به استدعاﻯ ستاد بزرگ ارتشتاران و تصویب ذات مبارک شاهانه تعیین می‌گردد رسیدگی شود‌ و نظر شوراﻯ مزبور پس از تصویب اعلیحضرت همایون شاهنشاه قطعی خواهد بود. ۲- رسیدگی به تخلفات در هیئت‌هاﻯ مرکب از اعضای مشروح زیر به عمل می‌آید (اصلاحی ۱۳۵۴/۰۲/۰۱): الف- در مورد امراء و سرهنگ‌ها و همردیفان آنان در صورتی که جمعی ارتش شاهنشاهی باشند: ۱) وزیر جنگ. ۲) رئیس ستاد بزرگ ارتشتاران. ۳)یکی از فرماندهان نیروی مربوط (‌زمینی – هوایی – دریائی) رئیس سرای نظامی شاهنشاهی، فرمانده گارد شاهنشاهی بر حسب مورد. ۴) یکی از فرماندهان دو نیروﻯ دیگر به نوبت. ۵- فرمانده ژاندارمرﻯ کل کشور و یا رئیس شهربانی کل کشور به نوبت. ب- در مورد امراء و سرهنگ‌ها و همردیفان آنان در صورتی که جمعی ژاندارمرﻯ کل کشور و یا شهربانی کل کشور باشند: ۱) وزیر جنگ. ۲) رئیس ستاد بزرگ ارتشتاران. ۳) فرمانده ژاندارمرﻯ کل کشور. ۴) رئیس شهربانی کل کشور. ۵) یکی از فرماندهان نیروهاﻯ سه‌گانه (‌زمینی – هوایی – دریائی) به نوبت. پ- در مورد سایر افسران از (‌سرهنگ دوم به پائین) و همردیفان آنان: هیئت رسیدگی از معاونان مقامات مذکور در قسمت‌هاﻯ الف و ب بند ۲ این ماده یا رئیس ستاد مربوط (‌با تشخیص فرمانده) تشکیل خواهد شد.

(منسوخ ۱۳۵۱/۰۹/۲۱) – در صورتی که موضوع رسیدگی مربوط به یکی از افسران ژاندارمری باشد به جای فرمانده نیرو مربوطه فرمانده ژاندارمری در هیئت‌ رسیدگی شرکت خواهد نمود.

تصمیمات هیئت رسیدگی پس از استماع دفاع افسران و همردیفان به اکثریت آراء اتخاذ و سپس به پیشگاه اعلیحضرت همایون شاهنشاه گزارش و در صورت تصویب به موقع اجرا گذارده خواهد شد.

حدود اختیارات فرماندهان نیروهای سه‌گانه و گارد شاهنشاهی و مقامات بالاتر در مورد تنبیه افسران متخلف و همردیفان تا سرهنگ دوم (‌داخل) علاوه بر آنچه که در آیین‌نامه انضباطی پیش‌بینی شده به شرح زیر است: الف- انتظار خدمت حداکثر تا شش ماه موضوع ماده ۱۲. ب- بدون کاری حداکثر تا سه ماه موضوع ماده ۱۳. ج- کسر حقوق تا میزان یک‌پنجم (۵/۱) حقوق ماهانه زمان اشتغال حداکثر برای مدت چهار ماه.

انتظار خدمت و بدون کاری سرهنگ به بالا به شرح زیر: الف- انتظار خدمت سه ماه. ب- بدون کاری دو ماه. ج- کسر حقوق تا میزان یک پنجم (۱/۵) حقوق ماهانه زمان اشتغال حداکثر برای مدت چهار ماه. اجرای اختیارات مذکور در بندهای الف و ب و ج‌ موکول به تصویب اعلیحضرت همایون شاهنشاه بزرگ ارتشتاران خواهد بود.

اخراج درجه‌داران و همردیفان موکول به پیشنهاد کمیسیون تحقیق متشکل از پنج نفر افسر از واحد مربوطه و تصویب مقامات مذکور در ماده ۱۹ می‌باشد.

اخراج دانشجویان دانشکده‌های افسری و آموزشگاه افسری جزء کادر ثابت و احتیاط موکول به پیشنهاد شورای دانشکده افسری یا‌ شورای دانشگاه نظامی و تصویب فرمانده نیرو نیروی مربوطه خواهد بود.

اخراج دانش آموزان آموزشگاه‌های درجه داری موکول به پیشنهاد کمیسیون تحقیق متشکل از پنج افسر از واحد مربوطه و تصویب مقامات مذکور در ماده ۱۹ می‌باشد.

افسران و کارمندان ژاندارمری کل کشور از لحاظ استخدام تابع مقررات این قانون خواهند بود.

حقوق بازنشستگی و مستمری و وظیفه بازنشستگی افسران و درجه‌داران ژاندارمری طبق مقررات این قانون از صندوق بازنشستگی بانک سپه پرداخت خواهد شد و کسور بازنشستگی آنان ماهانه طبق مقررات مندرج در ماده ۸۱ از طریق ژاندارمری به صندوق بازنشستگی بانک سپه پرداخت خواهد شد.

وزارت جنگ موظف است آیین‌نامه‌های مذکور در این قانون را تنظیم و پس از تصویب کمیسیون‌های مربوطه مجلسین به موقع اجرا‌ گذارد.

مقررات این قانون که شامل ۷ فصل و ۱۲۵ ماده ۴۴ تبصره می‌باشد با توجه به ماده ۵۱ از تاریخ تصویب به موقع اجرا گذارده خواهد شد و قوانین ترفیعات و بازنشستگی و مقررات حقوق ماهانه قبلی ارتش و هر نوع قوانین دیگر که مغایر این قانون باشد ملغی می‌گردد.

وزارت جنگ و کشور مامور اجرای این قانون می‌باشند. این قانون که مشتمل بر یکصد و بیست و پنج ماده و چهل و چهار تبصره است در جلسه یکشنبه سی ام تیر ماه یک هزار و سیصد و سی و شش به تصویب مجلس شورای ملی رسید. رئیس مجلس شورای ملی – رضا حکمت قانون بالا در جلسه ۱۳۳۶/۳/۳۰ به تصویب مجلس سنا رسیده است.