متنِ ماده
تعاریف و اصطلاحات در این آییننامه در معانی مشروح زیر به کار میروند:
- ابزار پایش عایقبندی (IMD) [۱] /آشکارساز زمین: ابزاری که مقاومت عایقی بین هادی فاز و الکترود زمین را اندازهگیری میکند و در صورت پایین آمدن مقاومت از حد معین، به وسیله هشدارهای دیداری و شنیداری اعلام میکند.
- ابزارهای پایانه هوایی[۲]: بخشی از سامانه حفاظت در برابر آذرخش (صاعقه) است که وظیفه دریافت آذرخش و تخلیه آن به زمین را به عهده دارد.
- اتصال زمین عملیاتی[۳]: اتصال نقطه خنثای سامانه (نول) بـه زمین است که باعث قطع مدارهای معیوب احتمالی میشود و در نتیجه عایقبندی سامانه حفظ و اضافه ولتاژها محدود شده و از این طریق، عملکرد درست لوازم، دستگاههای الکتریکی و مدارها تأمین میشود.
- اتصال زمین حفاظتی[۴]: اتصال بدنه هادی به خنثی(نول) و زمین است تا در مواقع اتصالی، مدار معیوب را به سرعت قطع کند و بدین ترتیب ایمنی فرد در تماس با تجهیزات الکتریکی و هادیهای بیگانه را تأمین نموده و خطر آتشسوزی را نیز محدود نماید.[۵]
- اتصالی: حالتی از مدار که جریان در مسیری غیر عادی یا پیشبینینشده، جاری میشود. این جریان امکان دارد از نقص در عایقبندی یا از بستهای به کار رفته بر روی عایق رساناها ناشی شود.
- الکترود ارت (زمین)[۶]: رسانا یا گروهی از رساناهای متصل به هم که اتصال الکتریکی به زمین را فراهم میکنند.
- الکترودهای متفرقه: اجزای هادی تأسیسات و تجهیزاتی از جنس مس و آهن و فولاد و غیره هستند که در ساختمانها و تأسیسات مربوط به آن برای مصارف ویژه به کار میروند و در همبندی برای پایینآوردن مقاومت کل، مورد استفاده قرار میگیرند. غلافهای فلزی و زره کابلها را که معمولاً به منظور ایجاد مسیری برای هدایت جریان اتصالی به نـقطه خنثای منبع در محل ترانسفورماتور استفاده میشوند، میتوان به عنوان الکترود متفرقه محسوب کرد، به شرطی که حداقل به طول ۳۰۰ متر در زیر خاک مدفون باشد.
- انکوباتور[۷]: انکوباتور نوزاد دستگاهی است برای مراقبت ویژه نوزادان در بدو تولد و نوزادانی که زودتر از موعد مقرر متولد می شوند. دستگاه انکوباتور امکاناتی جهت حفظ سلامتی نوزادان در اختیار آنان قرار میدهد از جمله: دما و رطوبت و اکسیژن قابل تنظیم بوده و پزشک بر اساس نیاز نوزاد میتواند آن پارامترها را تنظیم نماید.
- پتانسیل زمین (ارت)[۸]: پتانسیل الکتریکی ایجاد شده نسبت به جرم موجود زمین یا نسبت به سطح زمین اطراف الکترود ارت، هنگامی که جریان الکتریکی از الکترود به زمین جاری شود.
- پیت[۹] (خاک گیاهی): خاکی که مواد آلی تجزیهنشده به ضخامت مختلف با کمی مواد معدنی(رس و سیلت و شن) مخلوط گردیده و به رنگ سیاه در زیر لایههای خاک تکاملیافته مشاهده میشود. مواد آلی تجزیهنشده در خاک پیت عموماً از شاخ و برگ درختان در ارتفاعات پست و زمینهای کمشیب مناطق جنگلی و یا ریشه و ساقه و برگ گیاهان علفی در مناطق مرتعی تشکیل یافته است.
- تابلوی برق[۱۰]: مجموعهای از ورودی و خروجیهای برق و وسایل اضافه جریان خودکار که در داخل جعبه یا کابینت قرار داشته و برخی از انواع آنها کلیدهایی برای کنترل روشنایی، گرما یا مدارهای توان دارند.
- تأسیسات الکتریکی[۱۱]: مجموعهای از تجهیزات الکتریکی مرتبط با هم که هدف یا هدفهای معینی را با مشخصات فنی هماهنگ تأمین میکنند.
- تأسیسات الکتریکی موقت: تأسیساتی است که در طول دوره ساخت و ساز و تعمیر و نگهداری و تغییر مدل یا تخریب ساختمانها و سازهها و تجهیزات و فعالیتهای مشابه دیگر به منظور تأمین برق استفاده میشود و تا زمان پایان عملیات مجاز است. این زمان در مورد روشنایی موقت برای جشنها و موارد مشابه، ۹۰ روز است.
- تجهیزات الکتریکی [۱۲]: تمامی مدارها و وسایل و دستگاهها و مصرفکنندهها و هر وسیله مشابه دیگر که به عنوان بخشی از تأسیسات الکتریکی بهکار رفته یا در ارتباط با این تأسیسات هستند.
- تجهیزات مصرفکننده جریان[۱۳]: تجهیزاتی که برای تبدیل انرژی الکتریکی به نوعی انرژی دیگر در نظر گرفته میشود.
- ترمینال اصلی زمین (شینه ارت)[۱۴]: ترمینال یا شینهای که برای وصل هادیهای حفاظتی که شامل هادیهای همبندی برای همولتاژ کردن و هادیهای مربوط به اتصال زمین عملیاتی (درصورت وجود) بـه سامانه زمیـن است، پیشبینی میشود.
- تماس مستقیم [۱۵]: تماس فرد با قسمتهایی که در حالت عادی باید برقدار باشند، مانند تماس با شینه برقدار یا سیم فاز یا تماس با سیم نول.
- تماس غیر مستقیم[۱۶]: تماس فرد با قسمتهای رسانای الکتریکی برقدار شده در دسترس که در حالت عادی نباید برقدار باشند.
- جرقهگیر ( ISG )[۱۷]: در صورت وقوع اضافه ولتاژهای ناگهانی، مقاومت الکتریکی این وسیله کم شده و ولتاژ را تخلیه میکند. در نتیجه همبندی همپتانسیل حفاظت در برابر آذرخش تأمین میشود.
- جریان اتصال کوتاه[۱۸]: اضافه جریانی که در نتیجه بروز اتصالی با امپدانسی قابل چشمپوشی بین هادیهایی با پتانسیلهای مختلف در شرایط عادی کار برقرار شود.
- جریان اضافه بار (یک مدار)[۱۹]: اضافه جریان در مداری که خرابی الکتریکی ندارد.
- جریان نشتی زمین[۲۰]: جریان جاری به زمین یا رساناهای دیگری که مدار الکتریکی آنها به زمین راه دارد. درصورت استفاده از خازن در مدارها، امکان دارد جریان مذکور شامل بخش خازنی هم باشد.
- حداقل انرژی جرقهزنی محیط (EMIE) [۲۱]: حداقل انرژی که میتواند باعث جرقهزنی مخلوطی از مواد قابل اشتعال مشخص با هوا یا اکسیژن شود. این انرژی با روشهای استاندارد اندازهگیری میشود.
- حفاظ(مانع حفاظتی)[۲۲]: حفاظی که از تماس مستقیم با ولتاژهای خطرناک جلوگیری میکند، مانند حصار ترانس پست برق فشار قوی.
- خوردگی الکترو شیمیایی: تشکیل پیل الکتریکی به وسیله فلزات ناهمگون در محیط الکترولیت (مانند مس و فولاد که مس نسبت به فولاد قطب مثبت تشکیل داده، سبب خوردگی سریع خواهد شد).
- خوردگی شیمیایی: اثر مواد شیمیایی خاک بر روی فلز هادی اتصال زمین.
- خیز ولتاژ زمین( GPR )[۲۳]: زمانی که جریان الکتریکی بزرگی وارد زمین میشود، این پدیده به وقوع میپیوندد. معمولاً این اتفاق در اثر جریان خطا در پستهای توزیع برق یا در اثر برخورد آذرخش رخ میدهد. در این حالت، جریانهایی با دامنه بزرگ از طریق سامانه اتصال زمین وارد زمین میشوند که نه تنها ولتاژ زمین را افزایش میدهد، بلکه ولتاژ خاک اطراف نیز افزایش مییابد. این پدیده باعث میشود جریانهای زیادی در مسیر جریان خطا وارد خاک شده و منجر به جاری شدن جریان الکتریکی در بدنههای هادی زمین شده از جمله لولهها و سیمهای مسی و حتی بدن افراد شود.
- دیمر[۲۴]: وسیلهای در مدار الکتریکی است که برای تغییر شدت روشنایی لامپها در تأسیسات روشنایی بهکار میرود.
- روشنایی با جایگاه (تورفتگی) خشک[۲۵]: روشنایی که برای نصب در کف یا دیواره یک استخر، وان یا آبنما در تورفتگی که در برابر ورود آب درزبندی شده، درنظر گرفته میشود.
- روشنایی با جایگاه (تورفتگی) مرطوب[۲۶]: روشنایی است که برای نصب در یک پوسته مستقر در سازه یک استخر یا آبنما درنظر گرفته میشود که کاملاً با آب احاطه خواهد شد.
- روشنایی بدون جایگاه (تورفتگی)[۲۷]: روشنایی که برای نصب در بالا یا زیر آب بدون جایگاه در نظر گرفته میشود.
- زمین (ارت)[۲۸]: رسانندگی جرم زمین درصورتی که پتانسیل الکتریکی در هر نقطه از زمین به صورت قراردادی برابر صفر در نظر گرفته شود. هرگونه اتصال هادی عمدی یا تصادفی یک مدار الکتریکی یا تجهیزات به زمین یا به برخی بدنههای هادی که به جای زمین (ارت) عمل میکنند، حکم زمین را دارد.
- زمین حفاظتی: در این روش بدنه های هادی به خنثی و زمین وصل می شود تا در مواقع اتصالی مدار معیوب را به سرعت قطع کند و بدین ترتیب ایمنی افرادی که بنا به وظیفه شغلی در تماس با تجهیزات سیستم های الکتریکی هستند و همچنین سایر افراد جامعه که مصرف کننده نهایی انرژی هستند، تأمین، و خطر آتش سوزی نیز محدود شود.
- زمین دور[۲۹]: فاصلهای در سطح زمین از محل الکترود زمین(ارت) که ولتاژ آن قسمت نسبت به افزایش ولتاژ الکترود ارت ناشی از جریان عبوری از آن، چندان تأثیر نمیپذیرد.
- زمین عملیاتی(ایزوله): در این روش وصل نقطه خنثی سامانه به زمین باعث قطع مدارهای معیوب احتمالی میشود و در نتیجه عایقبندی سامانه حفظ شده، صحت کار لوازم و دستگاههای الکتریکی تأمین و اضافه ولتاژها محدود و از این طریق به کار درست لوازم و مدارها کمک میشود.
- زمین مؤثر: اتصال به زمین عمدی از طریق یک اتصال زمین یا اتصالاتی با امپدانسی به حد کافی پایین که ظرفیت مناسب برای حمل جریان را دارد تا از ایجاد ولتاژهایی که ممکن است منجر به ایجاد خطر برای تجهیزات متصل به آن یا فرد شود، جلوگیری کند.
- سامانه اتصال زمین (ارتینگ)[۳۰]: مجموعهای از یک یا چند الکترود همراه با سیمهای ارت و هادیهای همبندی که قابلیت اتصال به ترمینال اصلی داشته باشند و برای تأمین زمین مؤثر پیادهسازی شوند.
- سامانه حفاظت در برابر آذرخش ( LPS )[۳۱]: سامانه کامل مورد استفاده برای حفاظت یک سازه و اجزای درونی آن در برابر اثرات آذرخش.
- سامانه سلول سوخت[۳۲]: یک سامانه الکتروشیمیایی است که از سوخت برای تولید جریان الکتریکی استفاده میکند. در چنین سلولهایی، واکنش شیمیایی اصلی مورد استفاده برای تولید برق، احتراق نیست.
- سامانه سیمکشی[۳۳]: مجموعهای است متشکل از کابل و سیم و شینه و همچنین قسمتهای نگهدارنده آنها شامل لوله توکار و روکار و داکت و سینی و کانال.
- سامانه فتو ولتائیک (PV) [۳۴]: سامانه تغذیهای است که نور خورشید را به طور مستقیم به الکتریسیته تبدیل میکند. یک سامانه فتوولتائیک از یک یا چند پنل خورشیدی به همراه مبدلها و سایر سختافزار الکتریکی و مکانیکی تشکیل میشود.
- سپر (شیلدینگ کابل)[۳۵]: لایه فلزی زمین شده روی کابل که از تأثیر میدان الکتریکی کابل به خارج از آن جلوگیری و یا کابل را در برابر تأثیر عوامل الکتریکی خارجی محافظت میکند.
- سطح حفاظتی (کلاس حفاظتی) تجهیزات حفاظت در برابر آذرخش (صاعقهگیرها): کلاس حفاظتی عبارت است از تعیین محدوده ای که در آن احتمال برخورد آذرخش مستقیم، مطابق با درصد معینی می باشد و بر اساس پارامترهای جریان آذرخش تعیین میشود. طبق استاندارد IEC ۶۲۳۰۵ چهار کلاس حفاظتی I و II و III و IV تعریف شده است که کلاس I بالاترین سطح حفاظتی (۹۹%) را دارد و کلاسهای دیگر به ترتیب ۷۵% برای کلاس II و ۵۰% برای کلاسهای III و IV دارند.
- سینی کابل[۳۶]: تکیهگاه پایهداری برای کابل که لبههای آن برگشته و بدون پوشش است و ممکن است دارای منافذ پرس شده باشد.
- شخص دارای صلاحیت: مشاوران و خدماتدهندگان حفاظت فنی و ایمنی که به استناد آییننامه مشاوران و خدماتدهندگان حفاظت فنی و ایمنی دارای پروانه صلاحیت با گرایش ایمنی برق از مرکز تحقیقات و تعلیمات حفاظت فنی و بهداشت کار میباشند.
- شرایط عادی عملکرد: وضعیتی است که در آن تجهیزات کارخانه در محدوده پارامترهای طراحی خود کار میکنند. آزادسازی خیلی کم مواد قابل اشتعال ممکن است بخشی از عملکرد عادی به شمار آید که شامل آزاد شدن از بستهبندی مکانیکی روی پمپها است.
- شیوههای درون قلبی: شیوههایی که در آن هادیهای الکتریکی، درون قلب بیمار یا در تماس با آن قرار گرفته و در خارج از بدن در دسترس باشد. اینگونه هادیها ممکن است شامل سیمهای عایقدار مانند الکترودهای تنظیم ضربان قلب یا الکترودهای درون قلبی برای الکتروکاردیوگرافی و یا لولههای عایق حاوی مایع هادی باشد.
- طبقه بندی مکانهای پرخطر: ۴۸ـ۱ـ مکانهای کلاس یک: مکانهایی هستند که در آنها گازهای قابل اشتعال، بخارهای تولیدشده از مایعات قابل اشتعال یا بخارهای تولیدشده از مایعات قابل انفجار در هوا به اندازهای وجود دارند یا ممکن است وجود داشته باشند که مخلوطهای قابل انفجار یا اشتعال تولید کنند. ۴۸ـ۲ـ مکانهای کلاس دو: به مکانهایی گفته میشود که به دلیل وجود غبار قابل انفجار یا الیاف قابل جرقهزدن یا ذرات معلق قابل انفجار در آنها خطرناک هستند.
- طبقه بندی مکانهای پرخطر بر حسب منطقه خطر ۴۹ـ۱ـ ناحیه صفر(همیشه پرخطر): مکانی است که غلظتهای قابل اشتعال گازها یا بخارهای قابل اشتعال به طور پیوسته یا مدت طولانی در محیط وجود داشته باشند ۴۹ـ۲ـ ناحیه یک (گاهی پرخطر): مکانی است که احتمال دارد غلظتهای قابل اشتعال گازها یا بخارهای قابل اشتعال به یکی از دلایل عملکرد عادی و عملیات تعمیر یا نگهداری یا نشتی و خرابی تجهیزات یا خطا در عملیات و، خرابی تجهیزات الکتریکی در آن به وجود آید؛ و یا مکانی که به طور طبیعی در مجاورت ناحیه صفر (همیشه پرخطر) باشد، مگر اینکه به وسیله تهویه فشار مثبت از یک منبع هوای پاک از این ارتباط جلوگیری شود و حفاظهای ایمنی مؤثر در برابر خطای تهویه تأمین شده باشد. ۴۹ـ۳ـ ناحیه دو (به ندرت پرخطر): مکانی است که امکان وجود غلظتهای قابل اشتعال از گازها یا بخارهای قابل اشتعال در شرایط عادی عملکرد وجود ندارد و یا تنها برای یک دوره زمانی کوتاه خواهد بود یا در اثر سوراخ شدن یا خرابی مخزنها یا سامانه یا در اثر عملکرد غیر عادی تجهیزات جابجایی، تجهیزات فرایند یا خرابی تهویه امکان نشت وجود دارد؛ و یا مکانی که به طور طبیعی در مجاورت ناحیه یک گاهی پرخطر) باشد، مگر اینکه به وسیله تهویه فشار مثبت از یک منبع هوای پاک از این ارتباط جلوگیری شود و حفاظهای ایمنی مؤثر در برابر خطای تهویه تأمین شده باشد.
- عایقبندی[۳۷]: پوشاندن یا جداسازی قسمتهای برقدار با مادهای که از عبور جریان الکتریکی جلوگیری میکند یا مقدار آن را کاهش میدهد تا ایمنی لازم را در برابر برقگرفتگی فراهم کند.
- عایقبندی کابل[۳۸]: مواد عایقی که در ساختار کابل به کار میرود و کار اصلی آنها مقاومت در برابر ولتاژ است.
- فضای مراقبت از بیمار: همه فضاهای مرکز درمانی که در آن بیماران مورد معاینه یا درمان قرار میگیرند.
- قسمت هادی بیگانه (EXCP) [۳۹]: قسمتی از رساناها که احتمال ایجاد پتانسیل، به ویژه پتانسیل ارت در آنها وجود دارد و بخشی از تجهیزات الکتریکی محسوب نمیشوند. هادیهای بیگانه عبارتاند از: لولههای فلزی گاز و نفت و آب و هوای فشرده و فاضلاب و لولهها و مجراها و سایر سرویسها و سامانههای حرارتی و برودتی و کانال و لولههای تهویه هوا و قسمتهای فلزی در دسترس ساختمان و صاعقهگیر و قفسه فلزی انبار.
- قسمت هادی در دسترس (ECP) [۴۰]: قسمت روباز تجهیزات که قابل دسترسی بوده و حامل بـرق نیست، اما امکان برقدار شدن در شرایط اتصالی را دارد. هادی نول نیز شامل این قسمتها است، اما طبق قرارداد، هادی PEN (هادی مشترک ارت ـ نول) به عنوان قسمت برقدار محسوب نمیشود.
- قسمت برقدار[۴۱]: هر قسمت هادی جریان مانند سیم، ترمینال و سایر اجزای تجهیزات الکتریکی که فاقد عایقبندی مناسب باشند.
- قسمتهایی که به طور همزمان با هم قابل دسترسی هستند[۴۲]: سیمها یا قسمتهای رسانا که به طور همزمان در موقعیتهای مخصوصی قابل لمس هستند. این قسمتها شامل بدنههای برقدار و قسمتهای در دسترس و هادیهای بیگانه و سیم ارت و الکترودهای ارت هستند.
- قطعکننده مدار[۴۳]: وسیله خودکار قطع و وصل مدار که قادر است در شرایط عادی مدار، جریانها را قطع یا وصل کند و در شرایط غیر عادی مانند اتصال کوتاه، جریانی را به مدت کوتاه از خود عبور دهد یا قطع کند.
- کاروان: کاروان یا خانه سیار وسیله نقلیه غیر موتوری است که برای سکونت و یا کار استفاده شده و عرض آن از ۲/۶ متر و طول آن از ۱۲ متر بیشتر نباشد.
- کانال کابل[۴۴]: محفظه یا پوششی که روی زمین یا درون آن قرار دارد و در بعضی موارد دارای تهویه است و ابعاد آن اجازه ورود افراد را به داخل آن نمیدهد، ولی دسترسی به هادیها یا کابلها در تمامی طول آن امکانپذیر است.
- کلید قطع بار[۴۵]: وسیله مکانیکی قطع و وصل که قادر به وصل، عبور دادن و قطع جریان برق مدار در شرایط عادی است. شرایط عادی ممکن است شامل وضعیتی با اضافه بارهای مشخص باشد. همچنین، این وسیله میتواند برای مدتی معین جریانهایی را در شرایط غیر عادی مدار، مانند اتصال کوتاه تحمل کند.
- گرادیان پتانسیل (در یک نقطه از زمین)[۴۶]: اختلاف پتانسیل اندازهگیریشده بر واحد طول یک نقطه، در جهتی که پتانسیل بیشترین مقدار را داشته باشد.
- لوازم الکترونیکی حساس: لوازم و تجهیزاتی هستند که ولتاژ کاری آنها نسبت به وسایل برقی دیگر بسیار پایین است و بنابراین نسبت به تغییرات آنی ولتاژ ناشی از آذرخش و الکتریسیته ساکن و خطاهای اتصال کوتاه و مانند آن حساسیت بیشتری دارند و آسیبپذیرتر هستند. کامپیوترهای حساس و کنترلرهای قابل برنامهریزی (PLC)[۴۷] و سامانههای کنترل توزیعشده (DCS) [۴۸] مثالهایی از این ابزار حساس هستند.
- محیط بیمار: هر فضایی که در آن تماس عمدی یا غیرعمدی بین بیمار و سامانه تجهیزات الکتریکی پزشکی یا بین بیمار و افراد دیگری که بخشهایی ازتجهیزات پزشکی را لمس میکنند، بتواند رخ دهد.
- مدار ایزوله: مداری است که به منظور جلوگیری از شوک الکتریکی از خط AC جدا (ایزوله)میشود.
- مدار برقی (در یک تأسیسات)[۴۹]: مجموعهای از تجهیزات الکتریکی که از منبعی واحد تغذیه کنند و در برابر اضافه جریانها به کمک وسیله واحدی حفاظت شوند.
- مدار تـوزیع (در یک تأسیسات)[۵۰]: مداری است که یک تابلوی برق را تغذیه میکند.
- مدار ذاتاً ایمن[۵۱] از نظر مکانهای پرخطر: مداری است که برای کاربرد در محیطهای خطرناک قابل اشتعال و قابل انفجار طراحی و ساخته میشود؛ به گونهای که در آن عامل انرژی(حرارتی و یا الکتریکی)، در میزان پایینتر از سطح لازم برای جرقه زدن و اشتعال یا انفجار محدود شود و بنابراین هیچگونه جرقه یا اثر حرارتی قادر به جرقهزنی مخلوطی از مواد قابل اشتعال یا قابل انفجار در هوا تحت شرایط آزمون وجود ندارد.
- مفصل[۵۲]: وسیلهای است برای اتصال بین دو کابل که یک مدار پیوسته را تشکیل میدهد.
- مقاومت کل الکترود ارت[۵۳]: مقاومت بین ترمینال اصلی زمین و کره زمین. مقاومت الکترود، مقاومت حجم خاکی است که الکترود را احاطه میکند و به اصطلاح حوزه مقاومت الکترود زمین گفته میشود.
- مقاومت متقابل الکترودهای زمین: تغییرات ولتاژ در یک الکترود که به دلیل تغییرات جریان در الکترود دیگر به وجود میآید و با واحد اهم بیان میشود.
- مقاومت نول: کل مقاومت سیم نول که ممکن است شامل چندین الکترود اتصال زمین در نزدیکی پست ترانسفورماتور یا ژنراتور و اتصالات زمین کابلهایی با غلاف فلزی، اتصالات زمین خطوط هوایی در ابتدا و انتهای هر خط اصلی و غیره باشد.
- مکانهای درمانی گروه صفر: مکانهایی که در آن از تجهیزات الکتریکی پزشکی که از شبکه تغذیه کند و در تماس با بدن باشد، استفاده نمیشود.
- مکانهای درمانی گروه ۱: مکانهایی که در آن از تجهیزات الکتریکی پزشکی به جز شیوههای درون قلبی استفاده شود.
- مکانهای درمانی گروه ۲: مکانهایی که در آن از تجهیزات الکتریکی پزشکی برای شیوههای درون قلبی استفاده شود.
- منطقهبندی استخرهای شنا و آبنماها و نظایر آن: مناطق استخرها و وانها و آبنماها و نظایر آن طبق بند ۷۰۲ ـ ۳۰ ـ ۱۰۲ و ۷۰۲ ـ ۳۰ ـ ۱۰۳ و ۷۰۲ ـ ۳۰ ـ ۱۰۴ استاندارد ملی ایران به شماره ۷۰۲ ـ ۷ ـ ۱۹۳۷ توصیف میشوند.
- واحد متحرک: واحد به وسیله نقلیه و یا یک ساختار متحرک یا قابل جابهجایی که همه یا قسمتی از تأسیسات الکتریکی را شامل میشود، اشاره دارد. واحدهای تلویزیونی و رادیویی و واحدهای خدمات پزشکی و واحدهای تبلیغاتی و واحدهای اطفاء حریق و واحدهای استفادهکننده از فناوری اطلاعات خاص و واحدهای اسکان موقت در هنگام وقوع حوادث و واحدهای تحویل غذا و موارد مشابه جزء واحدهای متحرک هستند.
- وسایل قطع و وصل و کنترل[۵۴] (قبل یا بعد از تابلو): همه اجزا و وسایل الکتریکی که برای قطع و وصل یک مدار الکتریکی و حفاظت مصرفکنندگان تجهیزات الکتریکی با یکی از اهداف حفاظت، کنترل، جداکردن یا انجام عملیات قطع و وصل پیشبینی میشود و همه سوئیچها و کنتاکتورها و وسایل جریان تفاضلی (RCD) و کلیدهای حفاظتی موتورها را دربرمیگیرد.
- وسیله پایش عایقبندی: این وسیله سامانه زمیننشده بین یک هادی فاز فعال و زمین را پایش میکند. این وسیله باید در صورت کاهش مقاومت بین دو هادی از مقدار تعیین شده (معمولاً K Ω ۵۰) هشدار دهد یا منبع تغذیه را قطع کند.
- وسیله جریان تفاضلی ( RCD )[۵۵]: وسیله قطع و وصل مکانیکی یا مجموعهای از وسایل که اگر جریان تفاضلی (تفاضل جریان مدار با جریان مرجع وسیله) در شرایط معین به مقدار مشخصی برسد، کنتاکتها (اتصالات) را باز میکند.
- ولتاژ انتقالی ( Transfer Voltage ): در پستهای فشارقوی و نیروگاهها به دلیل سطح اتصال کوتاه بسیار زیاد، در زمان اتصالی، جریان شدیدی در مقیاس چند ده کیلو آمپر میتواند به شبکه زمین تزریق شود و ولتاژ قابل ملاحظهای بهصورت GPR در شبکه زمین نسبت به زمین دوردست ایجاد کند و بر این اساس، هادیهای بیگانهای که از محدوده پست یا نیروگاه به بیرون امتداد پیدا میکنند مانند ریل قطار و لولههای فلزی آب و گاز و سینیهای کابل و شیلد کابلها و غیره میتوانند ولتاژهای با دامنه بالای GPR را به بیرون منتقل کنند. به این انتقال ولتاژ، ولتاژ انتقالی گفته میشود که میتواند برای افرادی که بیرون از ناحیه شبکه زمین پست و نیروگاه هستند خطرناک باشد.
- ولتاژ بسیار پایین ایمن (SELV) [۵۶]: ولتاژ AC با مقدار مؤثر کمتر از ۵۰ ولت یا ولتاژ DC بدون ریپل کمتر از ۱۲۰ ولت بین هادیها یا بین یک هادی و زمین مرجع در یک مدار الکتریکی که به وسیله یک ترانسفورماتور جداسازیشده[۵۷] از سامانه توان تغذیه الکتریکی به صورت گالوانیک جدا شده است.
- ولتاژ تماس[۵۸]: ولتاژی که به هنگام بروز خرابی در عایقبندی بین قسمتهایی از هادیها و بدنههای هادی و قسمتهای هادی بیگانه و غیره که به طور همزمان در دسترس هستند، ظاهر میشود. (شکل ۱ـ الف)
- ولتاژ گام: ولتاژی بر روی سطح زمین که شخص میتواند بین فاصله یک متری میان پاهای خود حس کند، بدون آنکه با هیچ شیء زمین شده در ارتباط باشد. (شکل۱) الف): ولتاژ تماس ب) ولتاژ گام شکل ۱: ولتاژ تماس و ولتاژ گام
- ولتاژ تماس احتمالی[۵۹]: حداکثر ولتاژ تماس که احتمال دارد در صورت بروز اتصال کوتاهی با امپدانس ناچیز، در تأسیسات الکتریکی ظاهر شود.
- ولتاژ فشار قوی متناوب: ولتاژ ۱۰۰۰ ولت و بالاتر؛ مستقیم: ولتاژ ۱۵۰۰ ولت و بالاتر
- ولتاژ فشار ضعیف متناوب: ولتاژ کمتر از ۱۰۰۰ ولت؛ مستقیم: ولتاژ کمتر از ۱۵۰۰ ولت
- هادی اتصال زمین (سیم ارت)[۶۰]: سیم حفاظتی که ترمینال اصلی ارت تأسیسات را به الکترود ارت یا سایر قسمتهای اتصال زمین وصل میکند.
- هادی بای پس[۶۱]: کابل هادی که ارتباط الکتریکی مستقیم بین جدار مخزن و سقف شناور مخزن برقرار میکند.
- هادی حفاظتی ( PE )[۶۲]: هادی که قسمتهای مختلف سامانه را به منظور همبندی همپتانسیلسازی اصلی به یکدیگر و در نهایت به زمین متصل میکند.
- هادی خنثی (نول)[۶۳]: سیمی متصل به نقطه خنثی در سامانه (صفر زمین) که قادر است انرژی الکتریکی را انتقال دهد.
- هادی زمین (سیم اتصال زمین): قسمتی از سامانه اتصال زمین است که الکترود زمین را به ترمینال اصلی زمین وصل میکند.
- هادی غلافدار فلزی به منظور زمین کردن: یک نوع سامانه سیمکشی که در آن سرتاسر طول یک یا چند سیم عایقدار توسط نوار یا غلاف فلزی پوشانده شده و مانند هادی PEN عمل میکند.
- هادی مشترک ارت – نول ( PEN )[۶۴]: هادی که به طور مشترک، هم کار هادی اتصال زمین و هم کار هادی نول را انجام دهد.
- هادی همبندکننده: یک رشته سیم مسی، یک تسمه مسی، یک عدد میلگرد و یا یک تیر یا ستون فلزی که در سقفها و ستونهای ساختمان بر اساس نقشه همبندی قرار میگیرد.
- همبندی اضافی: مکمل همبندی اصلی است و به منظور همولتاژ کردن نقاطی که همزمان در دسترس هستند، اجرا میشود. این نوع همبندی، همبندی کمکی یا محلی نیز نامیده میشود.
- همبندی سامانه: اتصال اجزای مختلف سامانه اتصال زمین به یکدیگر به منظور همپتانسیلکردن قسمتهای مختلف تأسیسات که به مجموعه این اتصالات، شبکه همبند نیز گفته میشود.
اصطلاحاتِ این مادهاز واژهنامهی ترمینولوژی حقوقی
صلاحیتJurisdictionآیین دادرسی
اختیار قانونی مرجع قضایی برای رسیدگی به دعوا که میتواند ذاتی (نوع دادگاه) یا نسبی (محل) باشد.
صفحهی اصطلاحجرمجزا
فعل یا ترک فعلی که قانون برای آن مجازات یا اقدام تأمینی و تربیتی تعیین کرده باشد.
صفحهی اصطلاح رستان · پژوهش پیوسته
از متن قانون، به دنیای منابع
منابع را کشف کنید، دلیل ارتباط را ببینید و پرونده پژوهش خودتان را بسازید.
ورود به میز پژوهشمرکز پژوهش شما
ماده ۲ آیین نامه ایمنی سامانه اتصال زمین
۰ارتباط ثبتشده
ارتباطهای این منبع هنوز نمایه نشدهاند
از متن سند یا جستجوی بانک قوانین، پژوهش را ادامه دهید.
جستجو در بانک قوانیناین فهرست ارتباطهای ثبتشده در رستان است؛ نبود یک منبع در فهرست به معنی نبود آن نیست. یادداشت ارتباط از متن و جایگاه حقوقی سند جداست.
پرسشی دربارهی این ماده دارید؟
سوالِ خودتان را بپرسید
پرسش رایگان ثبت میشود و وکلای عضوِ رستان پاسخ میدهند. اگر پروندهی مشخصی دارید، از وکیلِ تأییدشدهی استانِ خودتان مشاوره بگیرید.