خسارت تأخیر تأدیه
کاهش ارزش پول از سررسید تا پرداخت، به روش شاخصی یا نرخ توافقی.
مبنای قانونی: ماده ۵۲۲ قانون آیین دادرسی مدنی
اصل دین
مبلغ چک، سفته یا دینی که به موقع پرداخت نشده است.
بازهی تأخیر
روش محاسبه
اگر در قرارداد نرخ خسارت تأخیر توافق شده باشد، همان نرخ بر محاسبهی شاخصی مقدم است.
این محاسبه جنبهی راهنما دارد و سند رسمی محسوب نمیشود. رقم قطعی در هر پرونده به مدارک، نظر کارشناس رسمی و رأی مرجع قضایی بستگی دارد.
پروندهی واقعی دارید؟
عدد بالا نقطهی شروع است، نه پاسخ نهایی. شرح پرونده را ثبت کنید تا وکیل مرتبط بررسی کند و مسیر پیشرو را روشن بگوید.
پرسشهای متداول
شرایط مطالبهی خسارت تأخیر تأدیه چیست؟
ماده ۵۲۲ سه شرط دارد: دین از نوع وجه رایج باشد، طلبکار مطالبه کرده باشد، و بدهکار با وجود تمکن مالی نپرداخته باشد. افزون بر این، باید میان شاخص زمان سررسید و زمان پرداخت تفاوت فاحش وجود داشته باشد.
برای چک، مبدأ محاسبه چه تاریخی است؟
در مورد چک، رویهی قضایی مبدأ را تاریخ مندرج در چک میداند، نه تاریخ گواهی عدم پرداخت یا تاریخ تقدیم دادخواست.
اگر در قرارداد نرخ دیرکرد توافق شده باشد چه میشود؟
اگر طرفین به نرخ دیگری توافق کرده باشند، همان نرخ توافقی ملاک است و روش شاخصی کنار میرود. این ابزار هر دو حالت را پشتیبانی میکند تا بتوانید نتیجهی دو روش را مقایسه کنید.
تفاوت خسارت تأخیر تأدیه با سود بانکی چیست؟
خسارت تأخیر تأدیه جبران کاهش ارزش پول است و مبنایش شاخص تورم رسمی است، نه سود سپرده یا تسهیلات. نرخ مصوب شورای پول و اعتبار برای مطالبات بانکی قواعد جداگانهی خودش را دارد.