نظام‌نامه کارآموزی کارشناسان رسمی دادگستری (شورای عالی کارشناسان)

در این نظام‌نامه اصطلاحات و واژگان در معانی زیر به کار رفته است. الف) قانون: قانون کانون کارشناسان رسمی دادگستری مصوب ۱۳۸۱/۰۱/۱۸ ب) شورای عالی: شورای عالی کارشناسان رسمی دادگستری ج) کانون: کانون کارشناسان رسمی دادگستری استان د) کارنامه: کارنامه کارآموزی معتبر صادر شده از کانون کارشناسان رسمی دادگستری ه) کارآموز: متقاضی پروانه کارشناسی رسمی دادگستری که پس از طی کردن مراحل پذیرش آزمون و تأیید صلاحیت‌ها و اعلام نتیجه قطعی از سوی شورای عالی موظف به گذراندن دوره کارآموزی می‌باشد. و) کمیته: کمیته کارآموزی کانون کارشناسان رسمی دادگستری استان ز) دوره کارآموزی: مدت زمان انجام تکالیف کارآموزی از تاریخ ابلاغ شروع دوره کارآموزی تا پایان مدت قانونی یک ساله کارآموزی یا بیشتر از آن در صورت تمدید یا تجدید دوره. ح) تمدید: به وضعیتی اطلاق می‌شود که مدت دوره کارآموزی برای یک بازه زمانی معین از حداقل سه ماه تا حداکثر دوازده ماه به پیشنهاد کمیته کارآموزی و با تصویب هیئت مدیره کانون تعیین و به دوره کارآموزی اضافه می‌گردد. ط) تجدید: چنانچه دوره کارآموزی به دلیل عدم موفقیت کارآموز تجدید می‌گردد. ی) انتفای دوره: وضعیتی است که کارآموز پس از یک نوبت تجدید دوره کارآموزی موفق به ایفای تکالیف و وظایف مقرر شده در مرحله تجدید دوره نشود یا در صورت عدم تحقق سایر شرایط مندرج در این نظام‌نامه دوره کارآموزی وی منتفی گردد. ک) کارشناس راهنما: یکی از کارشناسان رسمی دادگستری با حداقل ۱۰ سال سابقه که وظیفه هدایت نظارت و انتقال دانش و تجربه به کارآموز تحت سرپرستی خود را بر عهده دارد. در رشته‌هایی که کانون فاقد کارشناس با سابقه مزبور است رعایت ۱۰ سال سابقه برای کارشناس راهنما الزامی نیست و کارشناس راهنما از بین کارشناسان رشته مربوط که دارای سابقه بیشتری نسبت به سایرین هستند، انتخاب می‌شود. ل) استان همجوار: استانی است که مرکز آن نزدیکترین فاصله مسافتی بر مبنای کیلومتر را با مرکز استان محل استقرار یک کانون دارد.

کمیته کارآموزی در کانون هر استان از پنج عضو تشکیل می‌شود.

در صورت استعفاء فوت یا بروز هر عاملی که ایفای تکالیف هر یک از اعضای کمیته کارآموزی را منتفی کند. هیئت مدیره باید حداکثر تا یک ماه نسبت به تعیین عضو جایگزین اقدام نماید در صورتی که بیشتر از یک عضو کمیته قادر به ایفای وظایف خود نباشند. هیئت مدیره موظف است حداکثر تا هفت روز اعضای جایگزین کمیته کارآموزی را تعیین نماید.

جلسه‌های کمیته با حضور اکثریت اعضاء رسمیت می یابد و تصمیمات کمیته با رای اکثریت نسبی اعضای حاضر در جلسه دارای اعتبار می‌باشد.

وظایف و اختیارات کمیته کارآموزی به شرح زیر می‌باشد:

1. ۱اجرای سیاست‌های آموزشی و نظام‌نامه کارآموزی شورای عالی کارشناسان رسمی دادگستری
2. ۲انتخاب و معرفی استاد راهنما و نظارت بر انجام وظایف آن
3. ۳برنامه‌ریزی برای برگزاری دوره‌های آموزشی مربوط به دوره کارآموزی
4. ۴ایجاد هماهنگی میان کارآموز و کارشناس راهنما
5. ۵نظارت بر انجام تکالیف دوره کارآموزی
6. ۶بررسی ارزیابی و ایجاد بایگانی منظم گزارشهای کارآموزی و پایان نامه کارآموزان برنامه ریزی جهت برگزاری آزمون‌های پایان دوره و مصاحبه‌های لازم توسط کمیسیون‌های مشورتی تعیین صلاحیت ارائه پیشنهاد تمدید تجدید یا انتفای دوره کارآموزی به هیئت مدیره کانون ایجاد بانک اطلاعات کارشناسان راهنما
7. ۷ارائه پیشنهاد به هیئت مدیره در خصوص اعطاء صلاحیت علمی و فنی و انتقال اظهار نظر کارشناس راهنما پس از پایان دوره کارآموزی

کارآموز مکلف است کلیه مراحل کارآموزی را از طریق سامانه آزمون پیگیری و به موقع اقدامات لازم را به عمل آورد.

شروع دوره کارآموزی متقاضی پروانه کارشناسی رسمی دادگستری که در آزمون پذیرفته شده است. پس از طی مراحل قانونی در کمیسیون ماده ۱۳ قانون و معرفی به کانون استان مستلزم ثبت نام در سامانه آزمون و انجام مراحل زیر می‌باشد:

1. ۱تشکیل پرونده کارآموز نسبت به تهیه و ارائه مدارک و اطلاعات مورد نیاز و تکمیل فرم‌های مربوطه از جمله فیش‌های واریز هزینه‌های کارآموزی و آموزش از طریق سامانه آزمون اقدام می‌نماید. در صورتی که مدارک و اطلاعات ارائه شده ناقص باشد کارآموز مکلف است حداکثر ظرف پنج روز کاری از تاریخ اعلام کمیته نسبت به رفع نقص تکمیل و ارائه کلیه مدارک و اطلاعات مورد نیاز جهت تشکیل پرونده اقدام نماید.
2. ۲تعیین کارشناس راهنما کمیته کارآموزی نسبت به تعیین و معرفی کارشناس راهنما اقدام می‌کند. در صورتی که کارشناس راهنما مسئولیت راهنمایی کارآموز را بپذیرد ضمن امضای فرم تعیین کارشناس راهنما، مراتب را تأیید و گواهی می‌نماید و در صورتی که کارشناس راهنما مسئولیت راهنمایی کارآموز را نپذیرد. کمیته کارآموزی کارشناس راهنمای دیگری را معرفی می‌نماید.
3. ۳ابلاغ شروع دوره به کارآموز ابلاغ شروع دوره کارآموزی پس از تأیید کارشناس راهنما و کمیته کارآموزی و با امضاء رئیس کانون در سامانه آزمون صادر می‌گردد.

از تاریخ شروع دوره کارآموز موظف است دوازده ماه تمام ) به استثنای مواردی که در مقررات مدت دیگری تعیین شده باشد تکالیف کارآموزی را مستمراً انجام دهد.

انتقال کارآموز به سایر کانون‌ها منوط به موافقت هیئت مدیره کانون می‌باشد.

کارآموز مکلف است در پایان هر سه ماه گزارش اقدامات انجام شده و در انتهای دوره یک ساله کارآموزی گزارش مبسوط به صورت پایان نامه از آموخته‌های خود را در قالب‌های شکلی پیوست این نظام‌نامه تهیه و به کارشناس راهنما و کمیته کارآموزی ارائه دهد تا پس از اخذ نظر استاد راهنما و نتیجه بررسی کمیته کارآموزی با قید نتیجه ارزیابی کیفی جهت اعلام پایان دوره کارآموزی یا تجدید دوره به هیئت مدیره ارائه گردد.

کارآموز مکلف است، به مدت ۶۰ ساعت در دوره‌های آموزش عمومی و ۴۰ ساعت در دوره‌های آموزش تخصصی مقدماتی برنامه‌ریزی شده توسط هیئت مدیره کانون شرکت و آنها را با موفقیت به پایان برساند.

کارآموز در صورت کسب موفقیت در دوره‌های آموزش عمومی و تخصصی مقدماتی باید تا پایان دوره کارآموزی در سه دوره آموزش تخصصی پیشرفته مربوط به صلاحیتهای علمی و فنی رشته کارشناسی رسمی خود جمعاً به مدت ۲۰ ساعت شرکت کند و گواهی قبولی آن را به کمیته کارآموزی ارائه نماید.

گزارشات سه ماهه کارآموزی توسط کاراموز در فرمت پیوست این نظامنامه تهیه و پس از ملاحظه ارزیابی و تأیید استاد راهنما به کانون تحویل می‌گردد. کارآموز باید در زمینه رشته کارشناسی رسمی خود حداقل یک نظریه کارشناسی به انضمام گزارش سه ماهه مطابق دستورالعمل گزارش نویسی مصوب شورای عالی زیر نظر کارشناس راهنما تهیه نماید و آن را برای ارزیابی به کمیته کارآموزی ارائه دهد. در صورتی که نمره نظریه کارشناسی کمتر از دوازده (از (۲۰) باشد کارآموز موظف است ایرادات شکلی و ماهوی آن را برطرف نموده و نظریه اصلاح شده را پس از تأیید کارشناس راهنما، به کمیته مربوطه ارائه دهد.

کارآموز در زمینه رشته کارشناسی رسمی خود در طول مدت یکساله کارآموزی حداقل چهار پرونده دارای نظریه کارشناسی را مطالعه کرده و گزارش آن را به همراه نقد و تحلیل مکتوب خود به کمیته کارآموزی ارائه نماید.

کمیته کارآموزی مکلف است با شروع دوره کارآموزی ضمن هماهنگی با کمیته آموزش کانون نسبت به برگزاری دوره‌های آموزش عمومی به مدت ۶۰ ساعت و آموزش تخصصی مقدماتی به مدت ۴۰ ساعت مبادرت ورزد در صورت صلاحدید اقتضای رشته کارشناسی و امکانات آموزشی کانون مربوطه افزایش و کاهش ساعات دوره‌های آموزش عمومی و تخصصی مقدماتی با پیشنهاد کمیته کارآموزی و تصویب هیئت مدیره بلامانع می‌باشد. تبصره ۱ هیئت مدیره کانون موظف است مباحث زیر را برای دوره آموزش عمومی کارآموزان برگزار نماید: الف) اصول قوانین و مقررات کارشناسی و آشنایی با ساختار شورای عالی کانون استان و نظام‌نامه‌ها ب) ضوابط و فنون نگارش نظریه کارشناسی ج) اصول حقوقی و قضایی قانون اساسی آشنایی با تشکیلات قضایی و سند تحول فضایی د) مسئولیت مدنی و کیفری کارشناسان آشنایی با تخلفات و جرائم مرتبط با کارشناسی و آیین رسیدگی به تخلفات و جرائم مرتبط با کارشناسان ه) اخلاق حرفه ای کارشناسی و فنون مذاکره کارشناسی و) آشنایی با تعرفه قانونی دستمزد کارشناسی و شیوه‌های محاسبه دستمزد عادلانه کارشناسی ز) آشنایی با قوانین و دستورالعملهای مالیات مرتبط با کارشناسی ح) آشنایی با سامانه‌های قضایی و کارشناسی ( از جمله سامانه‌های عدل ایران سمپ ۲۰۲۰ و سادانوین ) ط) آشنایی با رایانه و مهارت‌های چهارگانه (ICDL)

هیئت مدیره کانون موظف است برای برگزاری دوره‌های آموزش عمومی و تخصصی مقدماتی از مدرسان برخوردار از شرایط زیر دعوت به عمل آورد: الف) برای دوره‌های آموزش عمومی اعضاء هیئت علمی یا دارندگان مدرک دکتری در دروس مربوطه که ترجیحاً عضو کانون کارشناسان باشند. کارشناسان رسمی دادگستری با داشتن حداقل ۱۰ سال سابقه کارشناسی، قضات دادگستری با حداقل ۱۵ سال سابقه کار قضایی ب) برای دوره‌های آموزش تخصصی مقدماتی کارشناسان دارای حداقل ۱۲ سال سابقه کارشناسی یا اعضای هیئت علمی در دروس مربوطه که ترجیحاً عضو کانون کارشناسان باشند. ج) برای دوره‌های آموزش تخصصی پیشرفته کارشناسان دارای حداقل ۱۵ سال سابقه کارشناسی با اعضای هیئت علمی در دروس مربوطه که ترجیحاً عضو کانون کارشناسان باشند.

کمیته کارآموزی موظف است همزمان با شروع دوره کارآموزی نسبت به برگزاری دوره‌های آموزش عمومی و تخصصی مقدماتی اقدام نماید.

کارآموز مکلف است حداکثر ۴۵ روز پس از پایان دوره یک ساله کارآموزی مدارک و مستندات ذیل را از طریق سامانه کارآموزی بارگذاری نماید الف) گواهی موفقیت در دوره‌های آموزش عمومی و تخصصی مقدماتی و پیشرفته کارآموزی ب) گزارش‌های سه ماهه و نقد و تحلیل پرونده‌ها ج) گزارش مبسوط پایان دوره کارآموزی به صورت پایان نامه از آموخته‌های خود در دوره کارآموزی

کمیته کارآموزی پس از ارزیابی و بررسی مدارک و مستندات ارائه شده از سوی کارآموز، حداکثر تا ۱۵ روز بعد از دریافت مدارک و مستندات افراد مجاز را به هیئت مدیره کانون معرفی می‌نماید.

هیئت مدیره با توجه به گزارش کمیته کارآموزی پیشنهاد کارشناس راهنما و تأیید کمیته مشورتی اعطاء صلاحیت رشته سوابق علمی و تجربی کارآموز و صلاحیتهای نخستین تصویب شده از سوی شورای عالی و کمیسیون مشورتی علمی و فنی اعطای صلاحیت نسبت به اعطاء صلاحیت نخستین کارشناس تصمیم می‌گیرد.

در صورت موفقیت کارآموز در پایان دوره کارآموزی و تصویب هیئت مدیره مبنی بر اعطاء صلاحیت کارشناسی کانون باید نسبت به برگزاری مراسم اتیان سوگند کارشناسی مندرج در ماده ۱۷ قانون کانون کارشناسان رسمی دادگستری اقدام نماید.

در صورت عدم ارائه مدارک و مستندات مربوطه در مهلت پیش بینی شده توسط کارآموز و عدم موفقیت کارآموز پس از تجدید دوره پس از دریافت نظر مشورتی کمیته هیئت مدیره ظرف مدت یک ماه نسبت به انتفای دوره تصمیم‌گیری می‌کند.

کارشناس راهنما باید شرایط زیر را داشته باشد: الف) حداقل ۱۰ سال سابقه کارشناسی در رشته مربوطه در رشته‌هایی که سابقه کارشناسان رسمی آن کمتر از ۱۰ سال است شرط دارا بودن ۱۰ سال سابقه کارشناسی برای کارشناس راهنما الزامی نمی‌باشد و هیئت مدیره با توجه به سوابق کارشناسی نسبت به انتخاب و معرفی کارشناس راهنما اقدام می‌نماید. ب) پروانه کارشناسی معتبر ج) عدم سوء شهرت د) عدم محکومیت انتظامی درجه ۲ و بالاتر ه) اشتغال مستمر در زمینه کارشناسی

وظایف و اختیارات کارشناس راهنما به این شرح است: الف) آموزش قوانین و مقررات کارشناسی و اخلاق حرفه‌ای به کارآموز ب) نظارت بر رفتار کارآموز و انجام تکالیف کارآموزی ج) آموزش آخرین دستاوردهای علمی مربوطه به کارآموز د) آموزش کارآموز در زمینه‌های علمی، تجربی و مهارتها ه) راهنمایی کارآموز در زمینه چگونگی همکاری با نهادهای ارجاع دهنده کارشناسی و) آموزش و معرفی ساختار شورای عالی کانونها و چگونگی برقراری تعامل با این نهادها به کارآموز ز) راهنمایی کارآموز در زمینه چگونگی تهیه و تدوین انواع نظریات کارشناسی ح) آموزش کارآموز در خصوص چگونگی حضور در نهادهای قضایی و غیر قضایی برگزاری جلسه با طرفین دعوی مطالعه پرونده و دریافت مدارک و مستندات ط) ارائه گزارش‌های سه ماهه و نهایی از وضعیت کارآموز تحت راهنمایی خود به کمیته کارآموزی طبق نظام‌نامه کارآموزی مصوب شورای عالی ی) اعلام اظهار نظر نهایی به کانون در خصوص نحوه کارآموزی و تأیید یا عدم تأیید کارآموز ک) ارائه پیشنهاد صلاحیتهای اولیه کارآموز به کمیته کارآموزی پس از پایان دوره کارآموزی

هر کارشناس راهنما میتواند به صورت همزمان حداکثر سه کارآموز داشته باشد. در صورت پیشنهاد کمیته کارآموزی و تصویب هیئت مدیره افزایش این تعداد امکان‌پذیر می‌باشد.

در صورتی که کارشناس راهنما هر یک از تکالیف مقرر را انجام ندهد کمیته کارآموزی پس از اطلاع و احراز آن برای یک نوبت موارد عدم ایفای تکالیف و لزوم پایبندی به نظام‌نامه را به اطلاع کارشناس راهنما می رساند. در صورتی که کارشناس راهنما مجدداً از ایفای تکالیف خود امتناع نماید و از این بابت معاذیر موجه ارائه ندهد، هیئت مدیره تصمیمات قانونی لازم را اتخاذ خواهد کرد.

کارآموز مکلف است در تمام مدت کارآموزی نسبت به رعایت رفتار حرفه ای و مقررات مربوط حفظ شئونات کارشناسی شرکت منظم در برنامه‌های آموزشی و مهارت آموزی اقدام نماید.

در دوره کارآموزی و قبل از اخذ پروانه معتبر کارشناسی از کانون استفاده از عنوان کارشناس رسمی دادگستری و انجام هرگونه کارشناسی با مهر و سربرگ کارآموزی ممنوع است.

کارآموز از حیث مقررات انتظامی و تخلفات تابع مقررات و ضوابط حاکم بر کارشناسان رسمی دادگستری است. در صورتی که ضمانت اجرای تخلفی ابطال پروانه کارشناسی یا محرومیت دائمی از کارشناسی باشد به انتقای دوره کارآموزی منجر خواهد شد.

نحوه اطلاع رسانی در طول دوره کارآموزی از طریق پیام کوتاه یا سایت کانون مربوطه صورت می گیرد و چنان چه ابلاغ اخطاریه یا ارسال دعوتنامه‌ای برای کارآموز و کارشناس راهنما ضروری باشد به نشانی‌های اعلام شده از سوی ایشان ارسال می‌گردد یا از طریق سایت کانون و نرم افزارهای موجود اعلام خواهد شد. نظام‌نامه فوق مشتمل بر هشت فصل سی ماده و هفده تبصره در جلسه روز سه شنبه مورخ دوم بهمن ماه یکهزار و چهارصد و سه شورای عالی کارشناسان رسمی دادگستری مورد بررسی و تصویب قرار گرفت و از تاریخ ابلاغ لازم‌الاجرا می‌باشد.