(اصلاحی 24ˏ12ˏ1401) – در اجرای ماده 3 قانون، ملاک تجاری بودن، نحوه صدور، تمدید و ابطال کارت بازرگانی و موارد معافیت از داشتن آن، به شرح زیر اعلام میگردد: 1 ـ ملاک تجاری بودن کالا: کالاهایی که به تشخیص گمرک برای فروش، وارد یا صادر میگردد، اعم از اینکه به همان شکل یا پس از انجام عملیات تولیدی، تفکیک و بسته بندی به فروش برسد تجاری تلقی خواهد شد.
تبصره
موارد زیر تجاری تلقی نمیگردد: 1 ـ نمونه های تجاری و صنعتی و نمونه برای بررسی و آزمایش در حدی که میتواند نمونه تلقی شود. 2 ـ ماشین آلات، تجهیزات و اجزا و قطعات مربوط مورد نیاز واحدهای تولیدی فاقد کارت بازرگانی که در مواقع لزوم در حد نیاز خود با تشخیص وزارت بازرگانی رأساً وارد می نمایند. 3 ـ عملیات ورود و صدور کالا یا خدمت توسط سازمانها و مؤسسات دارای ردیف بودجه. 4 ـ صدور کالا توسط صادرکنندگان مبتدی برای یک دوره حداکثر 6 ماهه در آغاز کار با مجوز وزارت بازرگانی. بند 2 (اصلاحی 03ˏ05ˏ1400)– چگونگی صدور کارت بازرگانی: کارت بازرگانی توسط اتاق بازرگانی، صنایع و معادن و کشاورزی ایران (اتاق ایران) در تهران یا سایر شهرستان ها به نام متقاضیانی که واجد شرایط زیر باشند برای مدت یک سال با رشته فعالیت خاص حسب درخواست متقاضی صادر می گردد که پس از تأیید وزارت بازرگانی معتبر خواهد بود.
تبصره ۱اصلاحی 08ˏ03ˏ1389
کارت بازرگانی کلیه شرکت های تعاونی و اتحادیه های مربوط فقط توسط اتاق تعاون مرکزی جمهوری اسلامی ایران درتهران یا سایر شهرستان ها صادر می گردد که پس از تأیید وزارت بازرگانی معتبر خواهد بود.
تبصره ۲اصلاحی 24ˏ12ˏ1401
کارت بازرگانی کلیه شرکتهای تعاونی و اتحادیههای مربوط فقط توسط شعب اتاق تعاون ایران به نمایندگی از اتاق مذکور صادر میگردد که پس از تأیید وزارت صنعت، معدن و تجارت معتبر خواهد بود.
تبصره ۳اصلاحی 19ˏ05ˏ1401
سقف ارزشی واردات برای دریافت کنندگان کارت بازگانی بر اساس رتبه بندی اعتباری سامانه یکپارچه اعتبارسنجی و رتبه بندی اعتباری تعیین می شود. در صورت عدم امکان رتبه بندی این سقف در سال اول پانصد هزار (000 /500) دلار خواهد بود. سقف ارزشی واردات در زمان ثبت سفارش اعمال خواهد شد. در صورت ارایه گواهی مبنی بر نداشتن بدهی گمرکی، سقف تعیین شده به میزان مبلغ وارداتی که بدهی گمرکی آن تسویه شده است مجدداً قابل استفاده خواهد بود. واحدهای تولیدی دارای پروانه بهره برداری از مراجع قانونی ذی ربط صرفاً برای تأمین نیاز تولیدی خود از شمول این تبصره مستثنی هستند. تعداد رشته فعالیت و نوع آن مخصوصاً در مورد کالاهای اساسی، حساس و ضروری نیز برای هر بازرگان بر اساس رتبه بندی اعتباری سامانه مذکور تعیین خواهد شد. افزایش سقف یاد شده برحسب نوع کالا با تأیید وزیر صنعت، معدن و تجارت مجاز می باشد.
تبصره ۴اصلاحی 24ˏ12ˏ1401
سقف ارزشی صادرات برای دریافت کنندگان کارت بازرگانی بر اساس رتبه بندی اعتباری سامانه یکپارچه اعتبارسنجی و رتبه بندی اعتباری، در صورت عدم امکان رتبه بندی، این سقف در سال اول با لحاظ شاخصهایی نظیر گردش حساب بانکی شخص حقیقی یا حقوقی، مدیرعامل و اعضای هیئت مدیره و سرمایه ثبتی شخص حقوقی حداکثر پانصد هزار (500000) دلار تعیین میشود. در صورت ارائه گواهی مبنی بر نداشتن تعهد ارزی، سقف تعیین شده به میزان مبلغ رفع تعهد شده مجدداً قابل استفاده خواهد بود. جهت صادرات محصول تولیدشده واحد تولیدی دارای پروانه بهره برداری توسط خود آنها یا اشخاص زیر، در صورت کافی نبودن سقف تعیین شده، به تشخیص وزارت صنعت، معدن و تجارت به میزان مورد نیاز دارنده کارت بازرگانی به سقف مذکور اضافه میشود: 1 – شخص حقیقی یا حقوقی، که مالکیت بیش از پنجاه درصد (50 %) آن واحد تولیدی را دارد. 2 – شخص حقوقیِ تحت مالکیت واحد تولیدی (با مالکیت بیش از پنجاه درصد (50%)) 3 – شخص حقوقی که با واحد تولیدی مذکور هر دو تحت مالکیت شخص واحد (با مالکیت بیش از پنجاه درصد (50%)) باشند. 1 (اصلاحی 24ˏ12ˏ1401)-2- اشخاص حقیقی ایرانی: 1 /2 (اصلاحی 08ˏ03ˏ1389)ـ اشخاص حقیقی ایرانی 1 /1 /2 ـ داشتن حداقل سن 18 سال تمام در مورد خانم ها. 2/1/2 ـ داشتن برگ پایان خدمت نظام وظیفه یا برگ معافیت برای آقایان. 2/1/3 ـ داشتن سه سال سابقه فعالیت تجاری یا تولیدی به تایید دو نفر از دارندگان کارت بازرگانی یا ارائه مدارک دانشگاهی یا داشتن مجوز تولید از یکی ازوزارتخانههای تولیدی. 2/1/4 ـ داشتن محل کسب متناسب با رشته فعالیت، اعم از ملکی یا استیجاری. 2/1/5 ـ داشتن دفاتر پلمپ شده و ارائه اظهارنامه ثبتی. 2/1/6 ـ داشتن حساب جاری در یکی از بانکها و ارائه گواهی بانک مبنی بر خوش حسابی. 2/1/7 ـ عدم اشتغال تمام وقت در وزارتخانهها و سازمانهای دولتی و قوای سه گانه. 2/1/8 ـ عدم ورشکستگی به تقصیر و تقلب. 2/1/9 ـ عدم محکومیت مؤثر کیفری. 1 -1- 2- داشتن حداقل سن بیست سال تمام. 2 – 1 -2 – داشتن حداقل مدرک دیپلم متوسطه.
تبصرهاصلاحی 24ˏ12ˏ1401
اشخاص حقیقی و حقوقی زیر از ارائه مدرک موضوع جزء مذکور معاف می باشند: 1- دارندگان پروانه بهره برداری از مراجع قانونی ذی ربط مشروط به گذشت دو سال از تاریخ صدور پروانه. 2- ارائه کنندگان مدارک مثبته مبنی بر حداقل سه سال سابقه فعالیت در زمینه تجارت با تشخیص اتاق های بازرگانی، صنایع و معادن و کشاورزی ایران و تعاون ایران. 3- 2-1- داشتن محل کسب با کاربری غیرمسکونی در سند اعم از ملکی یا استیجاری دارای شناسه رهگیری به نام شرکت یا یکی از صاحبین امضای مجاز (برای اشخاص حقوقی) و داشتن محل کسب با کاربری غیر مسکونی اعم از ملکی یا استیجاری دارای شناسه رهگیری به نام متقاضی (برای اشخاص حقیقی). متقاضیان با داشتن حدأقل (2) سال سابقه تسلیم اظهارنامه مالیاتی مشروط بر آنکه مبلغ فروش کالا و خدمات آنها در سال قبل بیشتر از یک برابر حداقل نصاب معاملات بزرگ اعلامی در ابتدای هر سال بر اساس ماده (3) قانون برگزاری مناقصات – مصوب 1383- و تبصره (1) آن باشد و نیز شرکتهای دانشبنیان دارای تأییدیه از معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانش بنیان رییس جمهور، از شمول این شرط مستثنی هستند.
تبصرهاصلاحی 24ˏ12ˏ1401
برای احراز کاربری غیر مسکونی محل کسب موضوع این جزء، ملاک نوع کاربری مندرج در سند مالکیت حدنگار (تک برگ) است. 4- 1 -2- داشتن دفاتر قانونی و ارایه اظهارنامه ثبتی.
تبصرهاصلاحی 03ˏ05ˏ1400
برای احراز این شرایط بازدید از محل و ارایه مدارک مثبته و حسب مورد تأیید اتاق های بازرگانی، صنایع و معادن و کشاورزی ایران (اتاق ایران) و تعاون مرکزی جمهوری اسلامی ایران الزامی است. 5- 1- 2- داشتن حساب جاری مورد تأیید بانک مرکزی. 6- 1-2- عدم اشتغال (اعم از تمام وقت و پاره وقت) و همچنین هرگونه رابطه استخدامی یا مشاوره با وزارتخانهها و سازمانها و شرکتها و مؤسسات دولتی، قوای سهگانه و نهادهای نظامی، انتظامی، عمومی غیردولتی و انقلابی. 7- 2-1- عدم ورشکستگی به تقصیر و تقلب. 8- 2-1- نداشتن محکومیت مؤثر کیفری. 1-9- 2- ارایه گواهی سازمان امور مالیاتی ذی ربط مبنی بر پرداخت یا ترتیب پرداخت بدهی مالیات قطعی شده موضوع ماده (186) قانون مالیات های مستقیم – مصوب 1366 – با اصلاحات بعدی آن. 2-1-10- داشتن گواهی موفقیت در آزمون های توجیهی بازرگانی.
تبصرهاصلاحی 24ˏ12ˏ1401
آزمون مذکور با محتوا و مواد آموزشی متناسب با شرایط تجارت بین المللی توسط اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی ایران و اتاق تعاون ایران با تایید وزارت صنعت معدن و تجارت برگزار می شود. 11- 2-1- نداشتن بدهی قطعی گمرکی، موضوع ماده (7) قانون امور گمرکی – مصوب 1390- و یا تعیین تکلیف بدهی خود و نداشتن قاچاق و جعل گمرکی.
تبصره ۱اصلاحی 03ˏ05ˏ1400
گذراندن دوره آموزشی تخصصی آشنایی با تجارت فرامرزی در اتاق های بازرگانی، صنایع و معادن و کشاورزی ایران (اتاق ایران) و تعاون ایران برای دریافت کارت بازرگانی توسط اشخاص حقیقی و نمایندگان مسئول از سوی اشخاص حقوقی الزامی است. دوره مذکور حداقل به مدت (16) ساعت حاوی سرفصل های مشتمل بر آثار حقوقی و مالی استفاده از کارت بازرگانی، آشنایی با مقررات صادرات و واردات، مالیات، امور گمرکی، مبارزه با قاچاق کالا و ارز، سیاست های ارزی بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران، اخلاق کسب و کار، اینکوترمز، اعتبارات اسنادی، قانون تجارت و سازمان ها و نهادهای داخلی و بین المللی مرتبط با تجارت یا برخی عناوین دیگر به تشخیص وزارت صنعت، معدن و تجارت می باشد. دوره مذکور با محتوا و مواد آموزشی متناسب با شرایط تجارت بین المللی با تأیید وزارت صنعت، معدن و تجارت، قابل تغییر می باشد.
تبصره ۲اصلاحی 03ˏ05ˏ1400
دارندگان مدرک دانشگاهی در رشته های تخصصی ذی ربط، از شمول این حکم مستثنا می باشد. شیوه نامه مربوط شامل تعداد ساعات دوره و سرفصل مباحث و رشته های ذی ربط به پیشنهاد مشترک اتاق بازرگانی، صنایع و معادن و کشاورزی ایران (اتاق ایران) و اتاق تعاون ایران و تأیید وزیر صنعت، معدن و تجارت ابلاغ خواهد شد. 12 – 1 – 2 – ارائه کد اقتصادی. 2(اصلاحی 24ˏ12ˏ1401)-2 – اشخاص حقیقی غیر ایرانی: 1 – 2 – 2 – داشتن کلیه شرایط مقرر برای اشخاص ایرانی. 2 – 2 – 2 کار و اقامت معتبر.- داشتن پروانه 3 – 2 – 2 – عمل متقابل کشور متبوع آنها در مورد ایرانیان مقیم آن کشور. در موارد خاص که صدور کارت بازرگانی بدون توجه به عمل متقابل کشور متبوع متقاضی به تشخیص وزارت صنعت، معدن و تجارت ضرورت داشته باشد، وزارت یاد شده می تواند مجاز بودن صدور کارت بازرگانی برای این قبیل متقاضیان را بدون رعایت شرط عمل متقابل به اتاق بازرگانی، صنایع و معادن و کشاورزی ایران (اتاق ایران) اعلام نماید. 3 (اصلاحی 24ˏ12ˏ1401)-2 – اشخاص حقوقی اعم از اینکه تشکیل و ثبت آنها در ایران بوده یا تشکیل آنها در خارج از کشور بوده و سپس در ایران به ثبت رسیده باشند: 1 – 3 – 2 – مدیرعامل یا یکی از صاحبان امضای مجاز شرکت باید دارای تمامی شرایـط مقـرر در اجزای(1 – 1 – 2) – (2 -1 – 2) -( 7 – 1 – 2) – (8 – 1 – 2) – (10 – 1 – 2) و حسب مورد ( 2 – 2 – 2) – ( 3 – 2 – 2) نیز باشد. 1 /3 /2 ـ مدیرعامل و رییس هیأت مدیره شرکت دارای شرایط مقرر در بندهای 1 /1 /2 ـ 2 /1 /2 – 7 /1 /2 – 8 /1 /2 – 9 /1 /2 – 2 /2 /2 – 3 /2 /2 باشند.
تبصره ۱
مدیریت شرکتهای تعاونی و شرکت های دولتی و شرکتهای موضوع قانون حفاظت صنایع مشمول محدودیت بند 7 /1 /2 نخواهند بود.
تبصره ۲
مدیران شرکتهای دولتی، شرکت های متعلق به نهادهای انقلابی و شرکتهای موضوع قانون حفاظت صنایع به حکم مدیریت آنان توسط سازمان دولتی با نهاد ذی ربط صادر شده باشد از ارائه گواهی موضوع بند 9 /1 /2 معاف خواهند بود. 2 – 3 – 2 – مدیران عامل و اعضای هیئت مدیره دارای شرایط مقرر در جز (6 -1 -2) باشند. موارد ذیل مشمول محدودیت جزء (6 -1 -2) و شرایط (10 -1 -2) نمی شود: 1 – شرکت ها و مؤسسات دولتی 2 – نهادهای انقلابی 3 – نهادهای عمومی غیردولتی 4 – شرکتها و مؤسسات متعلق به بندهای (1) تا (3) ( با مالکیت بیش از پنجاه درصد) 5 – شرکتها و مؤسسات متعلق به بند (4) ( با مالکیت بیش از پنجاه درصد) 6 – شرکتهای تعاونی 7 – اعضای هیأت علمی 3 – 3 – 2 – شرکتها باید دارای شرایط مقـرر در اجزای ( 3 – 1 – 2 ) – ( 4 -1 – 2) – ( 5 -1 -2 ) – (7 -1 – 2) – (9 -1 -2) و ( 11 – 1 – 2 ) باشند. 2-3-4- شرکت ها باید دارای شرایط مقرر در اجزای (2-1-4)، (2-1-5)، (2-1-6)، (2-1-8) و (2-1-10) باشند.
تبصرهاصلاحی 24ˏ12ˏ1401
کارت بازرگانی اشخاص حقوقی با رعایت مفاد بندهای یادشده به نام شرکت صادر میگردد. 3(اصلاحی 24ˏ12ˏ1401)– چگونگی تمدید کارت بازرگانی: درخواست تمدید کارت از طریق سامانه جامع تجارت صورت میپذیرد. متقاضیان تمدید کارت بازرگانی باید شرایط زیر را داشته باشند: 1 (اصلاحی 24ˏ12ˏ1401)– 3 – دارا بودن تمامی شروط لازم برای صدور کارت بازرگانی 2 (اصلاحی 24ˏ12ˏ1401)– 3 – نداشتن تعهد ارزی سررسید شده واردات و صادرات 3 (اصلاحی 24ˏ12ˏ1401)– 3 – نداشتن بدهی حق بیمه برای متقاضیان حقیقی دارای کارگاه و متقاضیان حقوقی تمدید کارت بازرگانی
تبصره ۱اصلاحی 24ˏ12ˏ1401
هر شخص حقیقی یا حقوقی فقط می تواند یک فقره کارت بازرگانی داشته باشد.
تبصره ۲اصلاحی 24ˏ12ˏ1401
دارندگان کارت بازرگانی حق واگذاری آن به غیر را ندارند. در صورت احراز واگذاری کارت، اتاق بازرگانی، صنایع و معادن و کشاورزی ایران (اتاق ایران) و اتاق تعاون ایران و وزارت صنعت، معدن و تجارت می توانند نسبت به تعلیق و یا ابطال کارت اقدام نمایند.
تبصره ۳اصلاحی 24ˏ12ˏ1401
دارنده کارت بازرگانی مطابق ماده (186) قانون مالیات های مستقیم، مسئول پرداخت مالیات است و مسئولان صدور، تجدید و تمدید کارت بازرگانی در صورت عدم رعایت ماده مزبور مسئولیت تضامنی با مؤدی خواهند داشت و در صورت استفاده از کارت بازرگانی دیگری مطابق ماده (274) قانون مالیات های مستقیم اقدام خواهد شد. در هر حال ماده (182) قانون یاد شده اعمال خواهد شد و واردکننده مطابق قانون امور گمرکی مشمول پرداخت حقوق ورودی است.
تبصره ۴اصلاحی 24ˏ12ˏ1401
وزارت صنعت، معدن و تجارت میتواند با استناد به رتبهبندی اشخاص موضوع تبصره (3) بند (2) این ماده، در زمان تمدید کارت بازرگانی، متقاضی را صرفاً از یکی از شروط مندرج در بندهای ( 3 -1 -2)، (5 -1 – 2)، (3 – 2) و ( 3 – 3) برای حداکثر (2) سال معاف نموده و آن را در رتبه بندی افراد لحاظ نماید. همچنین وزارت صنعت، معدن و تجارت می تواند نداشتن سوء اثر ناشی از چک برگشتی یا عدم آن را در رتبه بندی اخیر منظور نماید. دستورالعمل این تبصره توسط وزیر صنعت، معدن و تجارت با همکاری اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی ایران و اتاق تعاون ایران تهیه و ظرف سه ماه ابلاغ میگردد.
تبصره ۵اصلاحی 06ˏ08ˏ1397
دارنده کارت بازرگانی مطابق ماده (186) قانون مالیات های مستقیم مسئول پرداخت مالیات است و مسئولان صدور، تجدید و تمدید کارت بازرگانی در صورت عدم رعایت ماده مزبور مسئولیت تضامنی با مؤدی خواهند داشت و در صورت استفاده از کارت بازرگانی دیگری مطابق ماده (274) قانون مالیات های مستقیم اقدام خواهد شد. در هر حال ماده (182) قانون یاد شده اعمال خواهد شد و واردکننده مطابق قانون امور گمرکی مشمول پرداخت حقوق ورودی است. 4 (اصلاحی 24ˏ12ˏ1401)– موارد معافیت از داشتن کارت بازرگانی: 1 – 4 – شرکت های تعاونی مرزنشینان برای ورود کالاهای مورد نیاز خانوارهای مرزنشین طبق فهرست مربوط و به تعداد، مقدار و ارزش تعیین شده و صدورکالاهای در ازای کالاهای وارداتی. 2 – 4 – ملوانان ایرانی شاغل در شناورها که بین سواحل ایران و سایر کشورها در تردد هستند، برای ورود کالاهای مورد نیاز خانواده خود به تعداد، مقدار و ارزش تعیین شده. 3 – 4 – پیله وران، برای ورود کالاهای قابل ورود مورد نیاز استان خود و استان های همجوار در صورت اخذ کارت پیلهوری و مجوز ورود از سازمان صنعت، معدن و تجارت شهر یا استان مربوط. 4 -4 -کارگران ایرانی شاغل در خارج از کشور در صورت داشتن کارنامه شغلی از وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی طبق فهرست مربوط و در حد تعداد، مقدار یا ارزش تعیین شده. 5 – 4 -کالاهایی که ورود و صدور آنها به تشخیص گمرک برای فروش نمی باشد. 5 (اصلاحی 24ˏ12ˏ1401)– در صورتی که بین متقاضیان کارت بازرگانی و اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی ایران یا اتاق تعاون ایران اختلاف پیدا شود، هر یک از طرفین می توانند موضوع اختلاف را با ذکر دلایل خود جهت اتخاذ تصمیم نهایی به وزارت صنعت، معدن و تجارت منعکس نمایند. 6 (اصلاحی 24ˏ12ˏ1401)– در صورتی که بعد از صدور کارت برای وزارت صنعت، معدن و تجارت مشخص شود که دارنده کارت فاقد یک یا چند شرط از شرایط دریافت کارت می باشد یا بعد از صدور فاقد شرط یا شرایط مذکور گردیده است، وزارت مذکور می تواند رأساً نسبت به ابطال کارت اقدام نموده و موضوع را به اطلاع اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی ایران (اتاق ایران) یا اتاق تعاون ایران حسب مورد برساند. لکن در صورتی که این امر برای اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی ایران یا اتاق تعاون ایران مشخص گردد باید موضوع را جهت ابطال به وزارت صنعت، معدن و تجارت منعکس نماید.
تبصره ۱اصلاحی 24ˏ12ˏ1401
چنانچه در طول دوره اعتبار کارت بازرگانی، گزارشی مبنی بر رفتار سوء تجاری دارنده کارت بازرگانی دریافت شود، وزارت صنعت، معدن و تجارت در صورت احراز توسط کارگروهی متشکل از نمایندگان وزارت صنعت، معدن و تجارت، گمرک جمهوری اسلامی ایران و اتاق بازرگانی، صنایع و معادن و کشاورزی ایران (اتاق ایران) و اتاق تعاون ایران (حسب مورد)، می تواند تا زمان حصول رسیدگی توسط مراجع ذی ربط، نسبت به تعلیق یا ابطال کارت بازرگانی اقدام نماید.
تبصره ۲اصلاحی 24ˏ12ˏ1401
انقضا، تعلیق یا ابطال کارت بازرگانی به هر دلیلی مانع از اصلاح یا تمدید ثبت سفارش و ترخیص یا صادرات کالاهایی که حسب مورد شروط مندرج در ماده (11) و ماده (11) مکرر این آیین نامه را دارند نمیگردد.
تبصره ۳اصلاحی 24ˏ12ˏ1401
مکلف کردن متقاضی صدور و یا تمدید کارت بازرگانی به وارد کردن اطلاعات در سامانه و یا ارائه مدارک مربوطه برای بیش از یکبار ممنوع است.
تبصره ۴اصلاحی 24ˏ12ˏ1401
جزءهای ( 1 – 1) تا (3 – 1) تبصره (3) و جزءهای (1) تا (3) تبصره (4) بند (2) و جزء (4 -1 -2) این ماده پس از ایجاد امکان استعلام سامانه ای (سیستمی) مالکیت توسط وزارت صنعت، معدن و تجارت با همکاری دستگاههای ذیربط از جمله سازمان مناطق آزاد تجاری – صنعتی و ویژه اقتصادی لازمالاجرا خواهد بود.
تبصره ۵اصلاحی 24ˏ12ˏ1401
وزارت صنعت، معدن و تجارت مکلف است گزارش عملکرد شش ماهه تبصرههای (3) و (4) بند (2) این ماده را به هیئت وزیران ارائه نماید.