آیین نامه اجرایی بند (ب) ماده (۴۳) قانون برنامه پنجساله هفتم پیشرفت

برق مشترکین موضوع این ماده تا سقف مصرف مجاز از طریق تابلوی اول و مازاد بر آن از طریق تابلوهای برق آزاد و سبز و گواهی های برق تجدیدپذیر و صرفه جویی تأمین می شود.

سقف مصرف مجاز مشترکین به صورت ماهانه و با اولویت استفاده از ظرفیت نیروگاه های پربازده به ویژه در زمان های اوج بار برق در تابلو اول توسط کارگروهی متشکل از وزارتخانه های نیرو و امور اقتصادی و دارایی یک ماه قبل تعیین می شود.

شرکت توزیع موظف است برق مورد نیاز مشترکین کمتر از سی (30) کیلو وات بر اساس مقررات ابلاغی وزارت نیرو تأمین نماید. مشترکین زیر سی (30) کیلو وات مجازند نسبت به خرید برق مورد نیاز خود از شرکت های خرده فروشی برق اقدام نمایند.

در صورت عدم خرید برق مشترکین بالای (30) کیلو وات از سازوکارهای تعیین شده و تأمین برق این مشترکین از طریق شرکت های توزیع و یا برق منطقه ای، برق این مشترکین از طریق خرده فروش برنده شده در مناقصه شرکت های توزیع و یا برق منطقه ای، در بستر بهابازار (بورس) مطابق با ساز و کار ابلاغی وزارت نیرو تأمین می شود. خرده فروش موظف است برق مشترکین طرف قرارداد با خود را صرفاً از طریق ابزارهای قابل معامله در بهابازار (بورس) تأمین نماید.

به منظور افزایش رقابت و کشف منصفانه قیمت برق، مشترکین با قدرت قراردادی بیش از یک مگاوات مکلفند برق مصرفی خود را تا سقف مجاز مصرف از طریق بهابازار (بورس)، پیش از تحویل به صورت رقابتی در بازار مشتقه تأمین نمایند.

تولیدکنندگان (نیروگاه ها) مکلفند برق تولیدی خود را پیش از دوره تحویل و صرفاً از طریق ابزارهای قابل معامله در بهابازار (بورس) یا بازار عمده فروشی (مدیریت شبکه) برق با رعایت سهم تعیین شده در بند (ب) ماده (43) قانون برنامه پنج ساله هفتم پیشرفت جمهوری اسلامی ایران عرضه و معامله نمایند.

به منظور یکپارچه سازی و ارتقای شفافیت در تمامی معاملات برق کشور، کلیه بسترهای ثبت و انجام معاملات و تخصیص برق باید صرفاً از طریق بهابازار (بورس) عملیاتی شوند. وزارت امور اقتصادی و دارایی موظف است حداکثر دو ماه پس از ابلاغ این آیین نامه، بستر لازم برای ثبت و انجام معاملات برق در بهابازار (بورس) را فراهم سازد و پس از راه اندازی این بستر، اطلاعات مربوط به این معاملات را از طریق همان سامانه در اختیار مجموعه وزارت نیرو قرار دهد. چهارچوب و ساز و کار ثبت قراردادهای معاملاتی برق در سامانه بهابازار (بورس) با همکاری وزارتخانه های امور اقتصادی و دارایی و نیرو تدوین و ابلاغ می شود.

ردیف “خدمات شبکه انتقال” به حساب شرکت های برق منطقه ای و ردیف “خدمات شبکه توزیع” به حساب شرکت های توزیع واریز و صرف نگهداری، بهره برداری و جایگزینی شبکه انتقال و فوق توزیع و توزیع کشور می شود. ردیف “هزینه خرید برق” به حساب خرید برق شرکت های توزیع و برق منطقه ای جهت خرید برق واریز می شود.

ردیف مابه التفاوت اجرای مقررات/یارانه مشترکین یارانه ای به حساب شرکت توانیر واریز می شود.

در اجرای مفاد این ماده، رعایت آیین نامه اجرایی ماده (4) قانون مانع زدایی موضوع تصویب نامه شماره 146796/ت61218هـ مورخ 1402/8/16 با اصلاحات بعدی، الزامی است.

تمامی تسویه حساب های مربوط به این ماده یک روزه انجام خواهد شد و به حساب ذی نفعان واریز می گردد.

وزارت امور اقتصادی و دارایی موظف است از طریق اتاق پایاپای و سامانه بهابازار (بورس) ترتیبی اتخاذ نماید که هزینه های ثابت اعلامی وزارت نیرو شامل خدمات شبکه انتقال و توزیع، سوخت، مابه التفاوت اجرای مقررات، عوارض موضوع ماده (5) قانون حمایت از صنعت برق کشور مصوب 1394 و ماده (16) قانون جهش تولید دانش بنیان مصوب 1401، مالیات بر ارزش افزوده و سایر هزینه های ابلاغی وزارت نیرو برای تأمین برق، هنگام انجام معامله در بهابازار (بورس) از مشترکین و یا خرده فروش دریافت و به حساب سایر ذی نفعان واریز نماید. ترتیبات اجرایی این ماده حداکثر دو ماه پس از ابلاغ این آیین نامه توسط وزارت امور اقتصادی و دارایی با همکاری وزارت نیرو تدوین و ابلاغ می شود.

ساز و کار تضمین معاملات برق در بهابازار (بورس) و تولید و تحویل آن توسط وزارت نیرو با همکاری وزارت امور اقتصادی و دارایی، سازمان برنامه و بودجه کشور و اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی ایران به نحوی تدوین و ابلاغ می شود که اطمینان لازم را برای فعالین بازار ایجاد نماید و مخاطرات ناشی از عدم ایفای تعهدات دولت و فعالین بازار را پوشش دهد. تا زمان ابلاغ ساز و کار مربوط، نرخ جبران خسارت عدم ایفای تعهدات شبکه و فعالین بازار برابر (4/1) متوسط نرخ تابلو در نماد مورد معامله در همان دوره مصرف می باشد.

تحویل برق به متقاضیان و مشترکین موضوع این ماده صرفاً منوط به خریداری گواهی ظرفیت بوده و در سقف گواهی خریداری شده معادل مجاز می باشد. شرکت های توزیع و برق منطقه ای مکلفند برق این مشترکین را به میزان گواهی ظرفیت خریداری شده با لحاظ تعرفه های قانونی و بدون اعمال محدودیت تأمین نماید. تحویل برق مازاد بر ظرفیت خریداری شده در چهارچوب ضوابط تابلوهای برق آزاد و سبز و گواهی های برق تجدیدپذیر و صرفه جویی صورت می پذیرد.

کلیه نیروگاه هایی که نسبت به عرضه گواهی ظرفیت اقدام کرده اند، به میزان گواهی ظرفیت عرضه شده موظفند برق خود را در تابلوی اول یا بازار عمده فروشی برق عرضه نمایند.

برق کلیه متقاضیان انشعاب جدید برق و نیز مشترکین متقاضی افزایش ظرفیت در صورت عدم خرید گواهی ظرفیت، صرفاً از تابلوهای آزاد و سبز و گواهی های صرفه جویی و یا برق تجدیدپذیر قابل تأمین خواهد بود.

ساز و کار تضمین این ماده در ساز و کار موضوع تبصره (2) ماده (5) این آیین نامه پیش بینی و پیاده سازی خواهد شد.

تأمین برق کلیه مشترکینی که تا قبل از ابلاغ این آیین نامه نسبت به خرید گواهی ظرفیت اقدام کرده اند و نیز سایر مشترکین موجود، متناسب با میزان گواهی ظرفیت قبلی و با لحاظ میزان تولید و تقاضای برق در سال 1404 تأمین خواهد شد. این مشترکین مجازند با خرید گواهی ظرفیت موضوع این ماده از شمول اعمال برنامه های مدیریت مصرف خارج شوند. میزان گواهی ظرفیت لازم برای خروج از برنامه های مدیریت مصرف با لحاظ میزان ناترازی برق در سال 1404 تا قبل از دوره اوج بار توسط وزارت نیرو ابلاغ می شود.

وزارت نیرو مکلف است حداکثر تا سه ماه پس از ابلاغ این آیین نامه نسبت به تدوین و ابلاغ الگوی مصرف برای کلیه مشترکین مطابق قوانین مربوط و نیز مشترکین تجاری و عمومی اقدام نماید. معاون اول رئیس جمهور ـ محمدرضا عارف